Vorpremière VDP.Grosse Gewächse 2019 in Wiesbaden

Gerd Brabant was in Wiesbaden voor de jaarlijkse voorpremière van de Grosse Gewächse van VDP.
Hij schreef zijn bevindingen en selectie neer in een schitterend verslag, dat ik van hem hier met jullie mag delen.
De oorspronkelijke tekst kan je vinden op Vinikus.be.
Lees mee en geniet…

Vorpremière VDP.Grosse Gewächse 2019 in Wiesbaden
27/08/2019  | Gerd Brabant

Elk jaar wordt aan een select internationaal wijngezelschap de meest recente jaargang van de Grosse Gewächse voorgesteld tijdens een grote tasting in Wiesbaden. Deze Grosse Gewächse vertegenwoordigen de droge elite in Duitsland. Een verslag met de wijnen die me echt geraakt hebben.

Eerst iets over de organisatie van deze Vorpremière VDP.Grosses Gewächs. Dit moet de meest perfect georganiseerde professionele degustatie ter wereld zijn op deze schaal. Het is een huzarenstukje hoe vlot elk van de honderden Grosse Gewächse wordt ingeschonken. En elke proever werkt en proeft op zijn eigen tempo. Ook de omkadering zoals lunch en avondprogramma is perfect georganiseerd.

VDP (Verband deutscher Prädikatsweingüter) is de oudste wijnassociatie ter wereld, en vertegenwoordigt vandaag een 200-tal domeinen in Duitsland. Heel kort gezegd is het hun wil om van rijpheid van een druif (Duitse wetgeving) naar meer herkomstherkenning te gaan. Dat zetten ze om via een zogenaamde VDP piramide waar de wijnen van basis naar top worden ingedeeld volgens VDP.Gutswein (de instap), VDP.Ortswein (gemeente appellatie), VDP.Erste Lage (Premier Cru) en VDP.Grosse Lage (Grand Cru). Hoe hoger in de piramide, hoe meer herkenbaarheid van de terroir, hoe nauwer de herkomst, en hoe strenger de regels inzake bijvoorbeeld opbrengst. De droge wijnen van een Grosse Lage krijgen het label “VDP.Grosses Gewächs” (verder afgekort als ‘GG’) en elk jaar wordt einde augustus in Wiesbaden in primeur de meest recente jaargang van de GG’s voorgesteld.

Over nu naar de hoofdrolspelers van deze dagen: de wijnen. Anderhalve dag was ik er, en volgende flights werden afgewerkt:

Weisburgunder 2018,
Grauburgunder 2018,
Chardonnay 2017 & 2018,
Silvaner 2018, Spätburgunder 2017 (en enkele van 2014, 2015 & 2016),
Riesling 2018 van Nahe, Mittelrhein, Rheinhessen en Pfalz.

Beginnen doen we met wit 2018. Is 2018 een jaar van de eeuw? Wel, zo ervaar ik dat niet. Maar ik proefde gelukkig heel wat topwijnen. Helaas, in vergelijking met 2017 kwam ik tot net iets minder echt grote wijnen in wit. De top is dus smaller dan 2017, maar ze is er zeker. En dat had vooral te maken met net iets minder precisie en spanning. Algemeen gesproken dan. 2018 was in alle opzichten uitzonderlijk. De start van de oogst was historisch vroeg. En gebukt onder de extreme temperaturen was het een geluk dat vele wijnbouwers er snel aan begonnen. Zo kon de frisheid toch enigszins worden behouden, maar de warme jaargang kon niet altijd goed worden weggestoken. De beste wijnen tonen veel structuur, inhoud en opvallend mooie zuren. Bij verschillende wijnen kwam een zoetje naar boven dat eigenlijk niet nodig was, en in het slechtste geval spraken de wijnen een monotone en weinig diepe taal.

Een belangrijke kanttekening bij deze proeverij is dat ze heel vroeg valt. De meeste wijnen tonen zich enorm gesloten, en zijn meestal pas recent gebotteld. Of zijn in een enkel geval nog vatstaal. In die zin snap ik niet dat er journalisten zijn die hun eindconclusie voor de Grosse Gewächse baseren op deze degustatie, met punten en bewaarinschattingen inclusief. Gelukkig proeven de meeste aanwezigen deze wijnen in verschillende fases. En uiteraard zullen er altijd verschillende meningen zijn.

Hieronder de wijnen die me meer dan zijn bijgebleven. Deze selectie zie ik heel graag in mijn eigen kelder om ze verder op te volgen. Voor mij horen ze bij de mooiste droge wijnen die Duitsland in hun categorie heeft geschonken.

Weißburgunder 2018 (21 wijnen geproefd)

Een opvallende en uiteraard gunstige trend hier is het fijner houtgebruik. Wijnen waar het hout echt op ligt te drijven zijn eerder uitzondering. Er is ook een duidelijke stijlkeuze bij de domeinen voor ofwel een heel Bourgondische richting (precisie, fijne zuren, strakheid, minder fruitgericht) en ofwel voor wat je de meer traditionele Duitse stijl zou kunnen noemen (iets meer op rijpheid en fruit, zalvender). En indien goed gemaakt lust ik ze beiden zeer graag. De trend naar te strak zie ik trouwens niet altijd positief. Dat gaat dan al eens gepaard met een onaangename groenigheid of met gebrek aan charme.

Seeger, Weissburgunder Herrenberg Oberklamm GG 2018 / Baden
Ik ben al jaren fan van dit domein uit de Badischer Bergstraße, en hoewel de wijnen van Thomas Seeger in de jeugd al eens houtdominantie kunnen tonen, rijpen ze prachtig. Deze Oberklamm GG is een prima voorbeeld van een rijkere stijl. Heel open al, rijp zonder warmte met fijn houtgevoel. Zacht, zalvend en toch een schitterende diepte. En wanneer je de prijs van deze GG bekijkt (een Euro of 20), dan is dit een koopje!
Importeur in België: niet gekend

Bercher, Weissburgunder Feuerberg Haslen GG 2018 / Baden
Nog zo een klassieke naam uit een van de mooiste gebieden van Duitsland: Kaiserstuhl. Elk jaar weer een zekerheid en ook in het warme 2018 een aanrader. Wat hier opvalt, naast de kracht, is de frisheid en elegantie waarmee alles gepaard gaat. Geen merkbare alcohol, veel lengte.
Importeur in België: www.langbeen.biz

Knipser, Weissburgunder Laumersheim GG 2018 / Pfalz
Wat kunnen die Knipsers wijn maken… Zeker met alles wat Burgunder betreft wordt hier virtuoos omgegaan. Ik noteerde: fijn hout, mineraliteit, subtiel fruit. Rijke mond met veel intensiteit en frisheid met puntje vet. Top!
Importeur in België: www.langbeen.biz

Ökonomierat Rebholz, Weißburgunder Mandelberg GG 2018 / Pfalz
Deze wijn was uit 2017 mijn absolute nummer 1 voor Weißburgunder, en hoewel ze bij Rebholz dit jaar deze titel met enkele anderen moeten delen, blijft het een dijk van een wijn. Hier merk je de koele stijl van het domein: koude-impressies, alsof de wijn ook bij meer dan 20 graden schenktemperatuur nog altijd fris zou proeven. Grote diepte, ellenlang, strakheid en duidelijk op minerale structuur. Groot potentieel.
Importeur in België: www.langbeen.biz

Opmerking: enkele topdomeinen zoals Franz Keller, Salwey en Dr. Heger lieten dit jaar 2016 en 2017 proeven. De focus bij mij lag op 2018.

Grauburgunder 2018 (10 wijnen geproefd)

Hier lag het gemiddelde niveau iets onder dat van de Weißburgunder, waarbij wel moet gemeld worden dat er slechts 10 Grauburgunder GG van 2018 te proeven waren. Vaak brede en minder gedefinieerde wijnen. De Bercher Grauburgunder Feuerberg Haslen GG 2018 (Baden) bleef hier met een rijpe en tegelijk frisse stijl bij.

Chardonnay (6 wijnen geproefd)

Hoewel hoofdzakelijk 2017 proefde ik ze toch. En een geluk, want anders had ik deze twee parels gemist.

Huber, Chardonnay Bienenberg GG 2017 / Baden
Het beste domein in Duitsland voor Chardonnay? Alleszins bij het allerbeste… Ook deze 2017 is waanzinnig mooi. Frisheid, munt, koel. Enorme spanning, geweldige zuren, bourgondisch. Piepjong en groots.
Importeur in België: Portovino

Dr. Heger, Chardonnay Hinter Winklen “Gras im Ofen” GG 2017 / Baden
Na de Huber was dit de mooiste Chardonnay. Ook hier een prachtige spanning, ietsje meer op rijkheid, maar ook knappe zuren. Veel lengte en beet.
Importeur in België: www.langbeen.biz

Spätburgunder (68 wijnen geproefd)

De recente jaargang is 2017, maar vele domeinen brachten ook 2015 en 2016 op tafel. Ik proefde ze allemaal en hier het favoriete lijstje. 2017 toont zich als jaar wat krachtiger dan 2016, maar 2016 zat meer op elegantie en inherente finesse. Het is de vraag wat je wil. 2017 is zeker een mooi jaar voor rood, maar mag ik 2016 toch net dat trapje hoger plaatsen? Echter in 2017 ook geen gebrek aan prachtige wijnen.

J. Neus, Spätburgunder Horn GG 2017 / Rheinhessen
In VDP termen zou je dit als een minder gekend domein kunnen bestempelen, maar dit domein charmeert vaak met hele mooie Spätburgunders. Op de (mossel)kalkbodems in het noorden van Rheinhessen weten ze hier een fijne stijl te maken. Daar waar ik wat moeite had met de Pares GG is deze Horn GG heerlijk: veel finesse, mooie structuur en frisheid. Elegante finale. Een verleidelijk glas.
Importeur in België: niet gekend

Rudolf Fürst, Spätburgunder Schlossberg GG 2017 / Franken
Eigenlijk is het een oneer voor Fürst om hier maar 1 wijn van hen te plaatsen. Wat een verbluffende collectie! Elke proever zal wel zijn favoriet hebben, ik plaats deze ongelooflijk diepe Schlossberg bovenaan. Hoewel nog gesloten is het een dijk van een wijn: prachtige tannine, gekoppeld aan een ragfijne en ellenlange structuur. Maar probeer zeker ook de Centgrafenberg GG 2017, die eigenlijk niet moet onderdoen. Ik schreef tussen mijn notities: kiezen is hier echt wel verliezen. Dus Fürst 2017: niet twijfelen!
Importeur in België: www.langbeen.biz

Benedikt Baltes, Spätburgunder Hundsrück GG 2017 / Franken
Je zou haast vergeten dat er nog zo een supertalent voor rood in Franken rondloopt. Benedikt kiest voor een meer strakke stijl, die echt wel tijd nodig heeft om zich te ontplooien. Ik was, net zoals bij Fürst, diep onder de indruk hier van 2017. Deze Hundsrück is grandioos met een waanzinnige finesse en gelaagdheid. Klaar voor heel wat jaren, hoewel de wijn zich nu al elegant toont.

De flight Fürst & Baltes was zo sterk dat ik me had voorgenomen op het einde van de dag nog zo een rondje te bestellen. Maar dan niet om te analyseren, wel om gewoon van te genieten. Kippevelwijnen pur sang!
Importeur in België: Portovino

A. Christmann, Spätburgunder Idig GG 2017 / Pfalz
Riesling was en is bij Christmann iets wat staat als een huis, bij hun Spätburgunders was die liefde in het verleden al eens wisselend. Soms iets teveel pruim en te breed, maar dochter Sophie maakt van onder andere Spätburgunder een belangrijk punt op de Christmann-agenda. Maar al te blij was ik deze schitterende wijn te proeven. Fris fruit, bijzonder levendig, diepte en lang. Dit is zo goed en belooft zoveel voor de toekomst. Niet alleen voor deze wijn, ook voor de volgende jaargangen.
Importeur in België: Vinikus&Lazarus

Bernhard Huber, Spätburgunder Bienenberg GG 2017 / Baden
Wat zou een reeks Spätburgunder zonder Huber zijn? Ze verdienen intussen een Oscar voor hun levenswerk. Wat wijlen Bernhard Huber destijds in gang heeft gezet, wordt door zoon Julian feilloos vervolgd, en dit zelfs met een geheel eigen stijl. Eerlijkheidshalve moet ik toegeven dat ik de 2016 collectie van Huber nog net dat tikkeltje gelaagder vond, maar dat is muggenziften op hoog niveau. 2017 toont op dit moment iets meer structuur dan de elegantie en finesse van 2016. Maar deze Bienenberg hoort bij de beste Spätburgunders uit 2017. Dit is waarlijke Spätburgunderliefde. Zo’n puurheid en finesse, gekoppeld aan kracht. Waarom je dan nog voor de duurdere Wildenstein moet gaan? Wel voor nog dat tikkeltje meer inhoud en finesse tegelijk. Maar met de ‘gewone’ Bienenberg is ondergetekende al ontzettend gelukkig.
Importeur in België: Portovino

Franz Keller, Spätburgunder Kirchberg GG 2017 / Baden
Bij Franz Keller denk ik onmiddellijk aan Oberbergen in de Kaiserstuhl. Een plek waar genieten met een hoofdletter wordt geschreven. Het imperium van Franz Keller wat wijn & gastronomie betreft is indrukwekkend. In alles wat ze doen staat perfectionisme bovenaan. Deze verbluffende Kirchberg is daar een voorbeeld van. Ik noteerde een diepe en tegelijk zachte neus, ceder, lengte, frisheid, grote balans en al heerlijk elegant. Topwijn.
Importeur in België: Start2Taste

Dautel, Spätburgunder Forstberg GG 2017 / Württemberg
Wie Christian Dautel ooit heeft ontmoet weet dat deze kerel talent aan zelfzekerheid en charme koppelt. En waarom zou het anders moeten zijn? Om zijn wijnen kan je niet heen. En hij is een multitalent: Riesling, Weissburgunder, Spätburgunder, Lemberger,… Alles lukt hier. Hij stelde 2 Spätburgunder GG voor uit 2017 en hoewel de Schupen ook mooi was, een lichte voorkeur voor deze Forstberg voor dat tikkeltje extra frisheid. Wat opvalt is de toegankelijkheid en vlezigheid van dit glas. Gewoonweg al berelekker. En een extra pluim voor de prijskwaliteit. Een Euro of 30 en deze topwijn is van jou.
Importeur in België: Vinetiq

Meyer-Näkel, Spätburgunder Pfarrwingert GG 2017 / Ahr
De Pfarrwingert is niet alleen optisch een prachtige wijngaard, dit is voor Meyer-Näkel ook een van hun beste percelen. Deze 2017 toonde zich ongelooflijk in vorm. Naast het fijne fruit ontwaarde ik ook specerijen, met een reeds nu een heerlijk mondgevoel. Balans staat hier voorop, de tannines bijzonder fijn. Topper!
Importeur in België: www.langbeen.biz

Adeneuer, Spätburgunder Gärkammer GG 2017 / Ahr
Wat maken ze bij Adeneuer de laatste jaren toch zo sterke Gärkammer. Hun 2015 was al een van de mooiste wijnen die ik van dit domein mocht proeven, deze 2017 zet ik er graag naast. Intens, maar alles zo lekker vlezig zonder dat de frisheid uit het oog wordt verloren. Dat vleugje specerijen, zoals bij Meyer-Nakel, maakt het nu al extra charmant. Op en top Ahrwijn!
Importeur in België: Vinikus&Lazarus

Knipser, Spätburgunder im Grossen Garten GG 2015 / Pfalz
Knipser bracht een hedonistische reeks Spätburgunder op tafel, zei het uit 2015. En deze ‘im Grossen Garten’ prijkte bij mij bovenaan. Finesse, dat zeker, maar ook veel kracht in een fluwelen handschoen waar kruidigheid en fruit een vertederende paringsdans aangaan. En zo lang ook… Grote wijn.
Importeur in België: www.langbeen.biz

Kranz, Spätburgunder Kalmit GG 2016 / Pfalz
Graag noteer ik Boris Kranz ook bij de grote wijnmakers van Duitsland. Zeker zijn Kalmitwijnen mogen niet in de kelder ontbreken. Ze horen ieder jaar bij de top in Duitsland. De Kalmit is al een bijzondere wijngaard op zich, als een kalkbubbel in de schoot van de zuidelijke Pfalz. De wijn is dat zeker ook. Een Spätburgunder met veel inhoud en spanning. Knap glas, met groot potentieel. Hoewel nu al een genot.
Importeur in België: www.langbeen.biz

Riesling (125 wijnen geproefd uit Mittelrhein, Nahe, Rheinhessen, Pfalz en Baden)

De Nahe was gemiddeld gezien de sterkste Rieslingregio van de 5 regio’s die ik proefde. Hoewel niet in dit lijstje was ik gecharmeerd door Dr. Crusius (heerlijk toegankelijk met spanning) en Gut Hermannsberg (het stapje naar de echte grote top is bijzonder klein geworden. Knappe reeks wijnen op een consequent hoog niveau). Emrich-Schönleber ook mooi, maar misschien net dat tikkeltje braaf en meer ingetogen tegenover Dönnhof en Schäfer-Fröhlich. Ik ben voorzichtig met mijn uitspraak en proef de wijnen van hen graag binnenkort eens opnieuw.

Dönnhoff, Riesling Dellchen GG 2018 / Nahe
Over deze Dellchen geen enkele twijfel: een dijk van een wijn. Grote finesse, koelte, fijn fruit. Enorme beet en lengte. Klaar voor een lange toekomst.
Importeur in België: Peter Olaerts Fine Wines

Dönnhof, Riesling Felsenberg GG 2018 / Nahe
Hopla, en nog een Dönnhof. Daar waar de Dellchen nu al zo lekker is, vraagt deze Felsenberg meer tijd. Dat maakt de wijn niet minder groots, want wat een potentieel! Achter de gesloten neus zit pakken mineraliteit en loepzuiver fruit. Alles is zo mooi omkaderd. De zuren geven haast kippenvel, en de wijn zoekt alle hoeken van de mond op. Een finale die niet eindigt.
Importeur in België: Peter Olaerts Fine Wines

Schäfer-Fröhlich, Riesling Felseneck GG 2018 / Nahe
De neus? O ja, wees maar gerust dat dit een echte Schäfer-Fröhlich is. Klinkt bijna als kunst. En dat is het ook. Eigenzinnige kunst dan. Want door de neus haakt menig proever al eens af. Ze doen maar, des te meer voor ons. Want dit is misschien wel mijn droge Riesling van het jaar. Achter de spontineus (kaaskorst), zitten wagons vol vuursteen, witte bloemen, limoen en kruidigheid. Hoewel je over geen enkel spoortje vet kan spreken is dit mondgevoel van het meest intense bij de geproefde Rieslings. Zuren die aan een rijpingsmarathon beginnen en lengte waar een verspringer alleen maar kan van dromen. Dit is pure emotie!
Importeur in België: Vinikus&Lazarus

Schäfer-Fröhlich, Riesling Frühlingsplätzchen GG 2018 / Nahe
Wil je een iets bravere (lees: minder Sponti gedomineerde) Schäfer-Fröhlich, proef dan eens deze waarlijk geweldige Frühlingsplätzchen. De Sponti blijft iets meer aan de zijlijn waardoor het prachtige en frisse fruit (limoen, witte perzik) meer merkbaar is. Fijne kruidigheid ook. De smaak is heerlijk intens en dartel. En aan lengte geen gebrek.
Importeur in België: Vinikus&Lazarus

Bischel, Riesling Hundertgulden GG 2018 / Rheinhessen
Wat een entree! Nog maar pas VDP lid, en nu al scoren bij de beste 2018 wijnen. Van de 3 Rieslings die ik van Bischel proefde was dit het beste (hoewel ook Heerkretz prachtig was). Wat een ongelooflijk mooie wijn. Kristalzuiver, kruidig, open neus. Zinderende zuren, op elk moment verweven met het fijne fruit. Onderliggende mineraliteit. Qua prijs/kwaliteit een van de beste GG’s van 2018. Kopen!
Importeur in België: Wine at Heart

Kühling-Gillot, Riesling Rothenberg “Wurzelecht” GG 2018 / Rheinhessen
Man, man, man, dit is zo complex. De, overigens ook uitstekende Gunderloch, had het toch even moeilijk naast deze grandioze fles. Fruit, maar ook lekker wild, vuursteen uit alle hoeken. Veel inhoud, zuren van voor tot achter en veel grip. Had ik al het woord grote wijn vernoemd? Bij deze.
Importeur in België: www.langbeen.biz

Keller, Riesling Brunnenhäuschen “Abtserde” GG 2018 / Rheinhessen
Hoewel gesloten en nog wat reductief proef je gewoon wat voor een monster hier achter zit. Je zou over een massieve structuur kunnen spreken, ware het niet dat de zuren alles in perfect fijne banden leiden. Heerlijk sappig ook, met merkbare kalkstructuur. De Wittmann Brunnenhäuschen is al prachtig, deze Keller doet er nog een puntje bovenop.
Importeur in België: Peter Olaerts Fine Wines

Wittmann, Riesling Morstein GG 2018 / Rheinhessen
Mijn Wittmann van het jaar. Prachtige neus (subtiel geel fruit), zuiverheid. Veel spanning en zuren, met naar het einde een breedte die onmiddellijk door frisheid wordt gecounterd. Een zelfzekerheid in vloeibare vorm, en een van de grote wijnen van 2018.
Importeur in België: Vinikus&Lazarus

Wagner-Stempel, Riesling Heerkretz GG 2018 / Rheinhessen
Zet je schrap, want deze Heerkretz is het meest koele en strakke dat ik uit Rheinhessen van 2018 in mijn glas kreeg. Messcherp, geen genade voor vettigheid, rechtlijnig en ellenlang. Wanneer dit beest binnen enkele jaren getemd geraakt volgt zonder twijfel een grandioze en puristische Riesling. En wie de kans heeft om op de veiling de Riesling EMT 2018 van hen te kunnen aanschaffen: twijfel niet. Ontroerend mooi vond ik dat.
Importeur in België: Peter Olaerts Fine Wines

Philipp Kuhn, Riesling Saumagen GG 2018 / Pfalz
Mogen we al voorzichtig concluderen dat de kalkwijngaarden de winnaars zijn in de Pfalz in 2018? Het valt alleszins in mijn notities op dat wijnen van Pfälzer kalkwijngaarden sterker presteerden. En dat wil als doorwinterde fan van Forstwijn iets zeggen. De wijnen van Forst hadden zeker structuur, maar de frisheid kon het niet altijd dragen en ik noteerde ook hier en daar onnodig merkbare restsuiker.

Een lange inleiding voor deze Philipp Kuhn, want deze mag zich bij de top in de Pfalz van 2018 nestelen: open neus met kerrie, rijp geel fruit. In de mond daarentegen strakker dan gedacht met veel lengte en spanning. Heerlijk.

Geh. Rat Dr. von Bassermann-Jordan, Riesling Hohenmorgen GG 2018 / Pfalz
Ik schreef het net: ik vind 2018 niet het jaar van Forst. En dan bloedt mijn wijnhart een beetje. Er zijn zeker mooie wijnen gemaakt, en ook 3 grote namen (Bürklin-Wolf, von Winning en von Buhl) brengen pas volgend jaar hun 2018 uit. Dus nog onder voorbehoud.
Van de beroemde “Forst” domeinen toch een wijn in mijn topselectie, maar dan van een perceel uit Deidesheim. Want hier proefde ik spanning door de zuren met een mooie onderbouw. Veel sap en lengte. Nu al zeer toegankelijk. Maar kan zeker jaren de kelder in.
Importeur in België: niet gekend

A. Christmann, Riesling Idig GG 2018 / Pfalz
Vorig jaar ging mijn Pfalztrofee naar Rebholz, nu reik ik hem uit aan Christmann. Want wat een monumentaal mooie Idig! Je zou in deze warme jaargang een wijn uit de zuidelijke (en koelere) Pfalz helemaal bovenaan verwachten. Maar wat Idig toont met deze 2018 is verbluffend: witte peper, puristisch wit en geel fruit. Rijke wijn, maar met enorme structuur en fijne zuren. Ik had zin om een type Bourgogneglas te vragen om deze wijn meer ‘plaats’ te geven. Diepe buiging voor zoveel wijn.
Importeur in België: Vinikus&Lazarus

Kranz, Riesling Kalmit GG 2018 / Pfalz
Wat een complexe neus! Jeneverbes, appel, beetje munt, vleugje rook. Veel lengte en top zuren. Wijn met een iets gevoeligere snaar, maar die er volledig staat.
Importeur in België: www.langbeen.biz

Ökonomierat Rebholz, Riesling “Ganzhorn” im Sonnenschein GG 2018 / PfalzRebholz heeft zijn Riesling van 2018 in een bijzonder strak keurslijf gestoken. Ze zijn eigenlijk nog potdicht en vragen om later nog eens herproefd te worden. Deze Ganzhorn im Sonnenschein zet ik met plezier al in mijn lijstje omdat je gewoon voelt dat wanneer alle luikjes opengaan er iets groots uit zal komen. Nu nog strak in zuren, tikje hard zelfs, maar met vele laagjes en enorme lengte.
Importeur in België: www.langbeen.biz

Dr. Wehrheim, Riesling Kastanienbusch GG 2018 / Pfalz
Eindelijk eens een Dr. Wehrheim in mijn lijstje. Altijd betrouwbaar en zeker goed, maar die laatste tik grootsheid was er vaak net niet. Deze Kastanienbusch is prachtig. Kruidig, een stuk mineraler dan de “Koppel” versie van de Kastanienbusch. Veel frisheid en sappigheid zonder dat de spanning verloren gaat. Schitterend.
Importeur in België: www.langbeen.biz

Met dank aan Gerd Brabant om zijn tekst integraal te mogen overnemen.

|g|

Advertenties

Peter en Stefaan in de Moezel: Weiser-Künstler, Martin Müllen en Fritz Haag

Stefaan Soenen, wijncolumnist en journalist voor Perswijn, en Peter Depré besluiten om tijdens de heetste dagen van juli een uitstapje te maken naar de Moezel. Bedoeling is om een Perswijn artikel omtrent predikaatwijnen voor te bereiden, maar ook om enkele wijnmakers beter te leren kennen en wijnen van 2018 te proeven.

Het verslag is van Peter…

We maken snel een shortlist van domeinen en jawel: het lukt ons om bij Weingut Weiser-Künstler en Weingut Fritz Haag binnen te geraken. Het derde domein dat we bezoeken is geen onbekende voor ons: Weingut Martin Mullen uit Traben-Tharbach.

Weingut Weiser-Künstler, Traben-Trarbach

Konstantin Weiser and Alexandra Künstler zijn inwijkelingen in de Moezelregio. Ze zijn respectievelijk afkomstig uit Bayern en Franken. Het domein werd opgericht in 2005 en is op pakweg 10 jaar tijd opgeklommen naar een viersterren (lees druiventrosjes) in Gault-Millau.
Konstantin en Alexandra exploiteren een klein domein van 4,5 ha op de steilere wijngaarden in de omgeving van Traben-Trarbach. Wijngaarden die niemand wil bewerken wegens te hard labeur en te veel handenarbeid. Wij maken kennis met Konstantin, een afgetrainde vriendelijke jongeman met een smakelijke lach die inderdaad zonder probleem zijn hart kan ophalen op deze steile hellingen. Het domein werkt organisch. “Riesling rules” hier, geen andere druivensoorten, maar dat vinden wij niet erg. Hun topwijngaard is de Enkicher Ellergrube, een zeer steile helling op blauwe leisteen met wijnstokken die meer dan 100 jaar oud zijn. Veel diepgang en mineraliteit en puurheid in deze wijngaard, aldus Konstantin, maar ook hard werk en weinig rendement.
Verder bezitten Konstantin en Alexandra wijngaarden op de Steffensberg in Enkirch (niet te verwarren met de Steffensberg in Kröv), een zijvallei van de Moezel met grijze leisteen als ondergrond.
De laatste Lage is de Trabener Gaispfad vlak aan de oevers van de Moezel gelegen, westelijke oriëntatie met rode en grijze leisteen. De westelijke en ietwat frissere ligging van de wijngaarden maakt dat de wijnmaker hiervan onder meer een krokante Kabinett wil maken.

Hierbij een kort overzicht van de belangrijkste geproefde wijnen die een goed idee geven van de stijl van het domein.

Gutswein Riesling Weiser-Künstler 2018
Steenfruit, rijpe citrus, pompelmoes. Sappig , geeft een zachte indruk ( restsuiker zit rond de 12 gr), moet zich nog zetten, drinkt vlot weg.

Trabener Gaispfad Riesling Kabinett Trocken 2018
Gaispfad ligt op de westelijke gelegen wijngaarden, de druiven worden juist rijp geoogst en droog gevinifieerd. Dit levert een strakke wijn op, beetje Reine Claude toetsen en aan de stalige kant. Hoog gequoteerd door wijnjournalisten. Zelf prefereer ik iets meer speelsheid tussen zoet zuur in een Kabinett.

Enkicher Zeppwingert Sekt 2017
Brioche, citrus, floraal ook beetje steenfruit. Veel fraîcheur, zeer evenwichtig, verfijnde en precieze afdronk. Een ontdekking voor mij.

Enkircher Steffensberg Riesling trocken 2017
Hier beginnen wij aan de Lagenweine, het betere werk dus en dit proef je direct.
Deze wijn kende een langere maceratie. Complex en gelaagd met tropisch fruit, ananas, veel mineraliteit en een stevige structuur via de aciditeit. Heel veel lengte en klasse, dens ook, met een alcoholgehalte van amper 11,5°. Wij zijn onder de indruk.

Enkircher Steffensberg Riesling trocken 2018
Meer open en directer, wat meer op pompelmoes ook, en zal volgens mij sneller evolueren. Lichte voorkeur voor de 2017 al komt de 2018 nu al charmant over.

Van de topwijngaard Enkircher Ellengrub 2018 is de droge variant nog niet gebotteld, dan maar de Spätlese proeven.

Enkiricher Ellengrub Riesling Spätlese 2018
Gebald, ananas, groene kruiden, veel stenigheid maar vooral een lange afdronk met een grandioos speelveld tussen zoet en zuur. Opnieuw groene kruiden. Grote wijn in de toekomst, een must have voor elke rieslingliefhebber van restzoete wijnen.

Wolfer Sonnenlay Riesling Spätlese 2018
Een iets koelere wijngaard, meer op westen georiënteerd. Gerookt, natte steen, zoute nootjes. Mooi, evenwichtig maar de Ellengrub had meer reliëf en diepgang.

Enkircher Ellengrub Riesling Auslese 2018
Met 117° oechsle is dit bijna Beerenauslese niveau.
Ananas, exotisch fruit mineraliteit, fumé en stenen maar opnieuw iets van groene kruiden. De grote concentratie en restzoet maskeert de ongelofelijke aciditeit.
Dit is grootse Auslese wijn. Je hebt indruk dat alles afgemeten is, neem er iets uit weg en de wijn is niet meer compleet. Te vergelijken met de Spätlese maar gewoon nog een categorie hoger.Het is duidelijk, Konstantin Weiser heeft indruk gemaakt met zijn niveau van Spätlese en Auslese wijnen. De Ellengrub is duidelijk een bijzondere wijngaard, ook in droge wijnen.
Dit zijn wijnen met beet, lengte, diepgang, eerder op mineraliteit en structuur dan op instant fruit. De precisie en verfijning in de wijnen is opvallend.
In de droge wijnen prefereerden wij lichtjes de 2017 wijnen die eerder aansluiten met de minerale, slanke stijl zoals wij van de Moezel gewend zijn.

Na een middagpauze aan de oevers van de Moezel en bij 37°C begeven wij ons naar het domein Martin Mullen, eveneens in Traben-Trarbach.

Weingut Martin Müllen, Traben-Trarbach

Zoals gemeld is Martin Mullen is geen onbekende voor ons.
Een heel degelijk domein met een sterke reputatie onder de wijnmakers (dit hebben wij duidelijk gevoeld als wij bij de andere wijnmakers vermelden dat wij door op bezoek gingen en geweest waren).
Müllens wijnen staan gekend voor hun strenge, hoekige, introverte karakter tijdens hun jeugd. Hij werk traditioneel, perst de druiven heel langzaam waardoor er tevens veel kans is om te macereren. Hierdoor hebben zij een wat tannineus karakter, vooral in de droge versies.

De lijst van wijnen die het domein vinifieert is indrukwekkend, want elke Lagenwein wordt apart gevinifieerd en per Lagenwein heb je dan dikwijls drie droge varianten (aangeduid met sterren) en predikaatvarianten. Niet zo eenvoudig, en misschien zelfs niet commercieel maar dit typeert de wijnmaker ten voeten uit. Hij weet waar hij naartoe wil, zonder commerciële concessies. Welke wijnmaker brengt nog Auslese trocken op de markt ? Martin Mullen dus. Respect!

De lijst van wat wij geproefd hebben was lang, zeer lang. Ik ga mij beperken tot de tien belangrijkste cuvées. 

Trabener Würzgarten Riesling Spätlese trocken 2017
Beetje stoffige neus, steenfruit, ctirus, nootjes. Veel concentratie, krachtig. Er zit veel in moet maar het moet er nog uitkomen.

Kröver Letterlay Riesling Spätlese** trocken 2017
Zwarte bes, compact steenfruit, pompelmoes, veel lengte en diepgang, ziltig en wat pikant, tannineus, zit nog niet geknoopt maar met de materie die erin zit moet dit wel goed komen.

Kröver Paradies Riesling Spätlese** trocken 2017
Rijpe citrus, lemoen, meer speels dan wat wij tot nu geproefd hebben, lichte fumé en mineraal ook. Sappige afdronk, veel energie in deze wijn. Evenwicht. Dit is knappe riesling en voor mij de beste van de droge wijn.

Trarbacher Hühnerberg Riesling Auslese trocken 2017
Toetsen van botrytis, honing en meloen. Heel complex en gelaagd, meer op kracht en concentratie dan op finesse.

Trarbacher Hühnerberg Riesling Spätlese** trocken 2018
Dit gedeelte kan je beschouwen als het filet stuk van de wijngaard.
Veel mineraliteit, kruidig, ijzerachtig. Geen of nauwelijks botrytis. Rijp geel steenfruit. Een krachtpatser, veel aciditeit en volume. Om jaren weg te leggen. Goed gemaakt, maar niet wat ik zoek in de Moezelregio.

Over naar de feinherb en restzoete wijnen…

Trarbacher Hühnerberg Riesling Kabinett feinherb 2018
Levendig, kruidig, elegant lichtvoetige Kabinett. De wijnen met wat restzoet zijn meer toegankelijk in hun jeugd dan de droge wijnen.

Kröver Paradies Spätlese Alte Reben 2018
Ananas, mooi rijpe citrus, speels elegant, met mooi ondersteunende zuren. Mooie Spätlese, zal snel benaderbaar zijn.

Trarbacher Hühnerberg Riesling Spätlese** 2018
Ananas, veel mineraliteit en stenigheid, groene kruiden. Lange afdronk, saliverend, ziltig, heel complex, met veel diepgang. Het restsuiker zal met verloop van tijd opgaan in de structuur van de wijn.
Wat een knappe Spätlese! Eentje voor de lange adem en de verre toekomst.

Kröver Kirchlay Riesling Beerenauslese 2018
Wijn met 134° oechsle. Gedroogd fruit, meloen, dadels en vijgen, natte dweil. Ook mineraliteit, het terroir komt tot uiting. Ananas, exotisch fruit, peperig, kruidig en krachtig. Dit is dens, geconcentreerd en heel lang, een langeafstandsloper.
Voor 50€ in 75 cl is dit prijskwaliteit onevenaarbaar.

Conclusie: de wijnen van Martin Mullen waren hun typische zelf. Ze vragen tijd, veel tijd, ze zijn jong gesloten en moeilijk benaderbaar, hoekig zelfs. In vergelijking met 2018 vond ik de geproefde droge wijnen 2017 iets lichtvoetiger en toegankelijker. De restzoete wijnen hebben naast concentratie en kracht ook het speelveld tussen zoet zuur. Het jaar 2018 lijkt mij alleszins een knap jaar voor restzoet. Er zaten in de serie enkele pareltjes bij.   

Weingut Fritz Haag,  Brauneberg

De avond voor onze uitstap krijgen wij een verlossende mail van Oliver Haag zelf. Wij worden de dag erna verwacht op het domein, en hijzelf zal de proeverij begeleiden.
Oliver Haag is in de wijnwereld een echte topper, heel bekend en gereputeerd, een vijfsterren wijnmaker in alle vooraanstaande magazines en wijnboeken.

Wij hadden in het verleden al verschillende wijnen van Fritz Haag geproefd en altijd goed bevonden. We vertrekken dus enigszins opgewonden richting Brauneberg. 

Zicht op de Brauneberg vanuit proeflokaal

Het is heel warm buiten, blij dat wij vrij vroeg kunnen proeven. Oliver Haag en zijn assistent ontvangen ons zeer hartelijk en vriendelijk. Een constante trouwens, want in de voormiddag komen nog een tiental mensen proeven. Allemaal worden zij persoonlijk en gastvrij onthaald. Klasse gewoon, want dit is een topdomein tout court waar “customer intimacy” geen Mc Kinsey woord is.

Olvier spreekt zeer open in een directe stijl over zijn wijnen en wat hij doet en niet doet. Wat ons sterk opvalt in al zijn wijnen is een constante: steeds mineraal, fijn exotisch fruit, ananas ook, speelse zuurtjes, die de wijnen doen uitblinken in elegantie en precisie.

Enkele highlights

Gutswein Riesling trocken 2018
Geel steenfruit, pompelmoes. Lekker en sappig, speels en lichtvoetig, frisse wijn met pompelmoesschilletjes in afdronk. Voor minder dan 10 euro is dit een heel mooi glas riesling, de toon wordt onmiddellijk gezet.

Brauneberger “J” Riesling trocken 2018
Druiven komende van de Juffer wijngaard, maar hier geklasseerd als Ortswein omdat er reeds een GG uit deze wijngaarden komt. Is een beetje de turboversie van de Gutswein. Duidelijk terroir en stenigheid van de leisteen, steenfruit, rijpe citrus , zeste van appelsien. Wijn met veel spanning, opnieuw wat pompelmoesbittertjes. Veel structuur, mooie zuren die perfect ingebed zitten in het fruit. Knap gemaakt! Brauneberg Juffer Riesling trocken GG 2017
Het terroir neemt de bovenhand op de druif. Natte steen, gerookt, kruidige toets, citrus, pompelmoes. Blijft lang doorgaan, ziltig met veel diepgang en finesse.

Interessant : wij krijgen ook dezelfde wijn uit 2018 geproefd (nog niet op de markt). Het verschil is merkbaar. 2018 zit veel meer op perzik, rijper steenfruit, is sappiger en toegankelijker dan 2017. Wij hebben lichte voorkeur voor de 2017 omwille van zijn precisie en mineraliteit die echt wel sprekend is.

Alleszins is dit een zeer homogene collectie droge Rieslings, het beste wat wij in de Moezel hebben kunnen proeven tijdens onze bezoeken.

Ortswein Brauneberg Riesling feinherb Tradition 2018
Gerookt, leisteen, munt en kruiden. Sappig en lekker. Geen longrunner maar wel mooi geknoopt in zijn genre.

Brauneberg Juffer Riesling Spätlese 2018
Brauneberg Juffer Sonnenuhr Riesling Spätlese 2018
Beide wijnen vertonen toetsen van ananas, gerookt, mineraal, beetje reductie ook.
De Juffer Sonnenuhr Spätlese biedt daarboven nog fijne kruiden richting tijm en eucalyptus. Zeer mooie wijn.

Ook hier vertonen de wijnen evenwicht en finesse. Geen krachtpatserij maar datgene wat je nu juist zoekt in de Moezel.

Brauneberg Juffer Riesling Auslese Goldkapsel 2018
Honing, bloemen, 20 tot 40 % Botrytis. Veel fruit, maar tegelijkertijd fris en met fraîcheur. Tevens mineraliteit met vuursteen. Lange finale.

Brauneberg Juffer Sonnenuhr Riesling Auslese Goldkapsel 2018
Borytis is hier merkbaar met honingtoetsen, zet vol aan met rijp fruit, maar opnieuw wat meer herbaliteit en kruiden dan in de Juffer, nog meer densiteit en concentratie.

Wat is de beste van de twee? Moeilijk te zeggen, de Sonnenuhr heeft nog een laagje extra maar misschien zal de Juffer sneller op dronk zijn. Terwijl ik in de Spätlese variant duidelijk de Sonnenuhr prefereerde zou ik hier misschien de lichtvoetigheid van de Juffer verkiezen.

Als toemaatje kregen wij nog een Juffer Beerenauslese 2006 te proeven.
Gedroogd fruit, honing, duidelijk botrytis, vijgen, beetje kruiden. Toont al wat evolutie, minder aciditieit maar het blijft uitzonderlijk om dit te mogen proeven.

Conclusie: Olvier Haag weet perfect waarmee hij bezig is, werkt met opvallende precisie. Alle wijnen hadden de kenmerkende mineraliteit, lengte, fijn fruit en speelsheid die zo uniek is in de Moezel. Zelden zo’n homogene collectie wijnen kunnen proeven.
Technieken zoals de-alcoholiseren zijn niet aan hem besteed, je moet de natuur respecteren zoals ze zich aandient.
Hij vertelt dit in een, directe en open no nonsense stijl. Een inspirerende persoonlijkheid. Een bezoek dat mij nog lang zal bijblijven. Bedankt hiervoor !

|p|

De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 3

Stefaan Soenen heeft zich de laatste jaren geprofileerd als ware ambassadeur van Belgische en Nederlandse wijnen.
Niet alleen schreef hij een reeks over de belangrijkste Belgische wijndomeinen in het wijnblad Perswijn, ook op zijn Facebooktijdlijn heeft hij het met de regelmaat van een klok over de kwaliteit van wijnen van de Lage Landen. Voor de wijnliefhebber een ware ontdekking, want veelal geldt nog steeds: onbekend is onbemind.
Ook met de organisatie van de “wijntafels” heeft Stefaan baanbrekend werk verricht. De bedoeling is telkens om kennis te maken met een bepaalde soort wijn uit de Lage Landen, in relatie met benchmark wijnen van die soort.
Zo werd in 2016 de Pinot Noir tafel gehouden bij wijndomein Bon Baron en in 2017 werd Pinot Gris onder de loep genomen in wijndomein Aldeneyck. Verslagen hiervan kan u vinden onderaan dit artikel.

Lees eerst: De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 1
Lees eerst: De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 2

De Riesling-tafel
In de beperking toont zich de meester“, zei Goethe ooit. Meester Stefaan lapte deze sententie meesterlijk aan zijn laars en schotelde ons 38 wijnen voor, verdeeld over zes “flights”. Het was een lange dag hard werken, geconcentreerd blijven en objectief proeven.
De Rieslings uit de Lage Landen werden blind geproefd en vergeleken met “benchmarks” riesling van over heel de wereld. Aan de wijnschrijvers werd gevraagd om een referentiewijn te selecteren en mee te brengen.
Nogmaals: de proevers, dus ook de aanwezig wijnmakers waren niet op de hoogte van in welke reeks hun wijnen zouden uitkomen. Voor de duidelijkheid van het verslag benoem ik de flights wel met de wijndomeinen.
De wijnen werden pas onthuld nadat elke reeks geproefd en besproken was.

Flight 6: Wijngoed Thorn (NL, Maasvallei Limburg) en Wijndomein Gloire de Duras (BE, Haspengouw)

Nog een lange flight, maar we blijven geconcentreerd.
Thorn 2013 is heel rijp met karamel en gekonfijt fruit, thee en toast. Na een frisse aanzet met goede zuren is het middenpalet weinig zeggend en niet meer interessant. De wijn is over zijn hoogtepunt.
Domaine Valentin Zusslin Bollenberg 2014 (Frankrijk, Alsace) is ook rijp maar boeiend, met gele pitvruchten, rijpe abrikoos, ook karamel en amandel. Kruidig in aanzet met peper en wit fruit, abrikoosjes, romig en tegelijk strak in de zuren. Ziltig, kruidig en pikant. Complexiteit, volumineus, met zuren die ingedekt zijn in de rijkdom van deze wijn. Heel mooi.
Thorn 2015 heeft mogelijk miniem wat kurk, maar toch een subtiele neus van perzik, sinaasschil en perzik, en een contrast tussen limoen en tropisch fruit. Groene kruidigheid, geel fruit, gele appel, en fijne bitters.
Gloire de Duras Cuvée Classique 2018 is mineraal, speels en dartel, rokerig en aroma’s van bloemen en druiven. Tikje zoet met fijn wit fruit, sappig en fijn. Lange minerale afdronk. Klassieke riesling met veel fruit en wat restzoet. Lekker!
Gloire de Duras Clos de Duras 2018 is expressief aromatisch met fijne citrus en citroenschillen, primair fruit, Granny Smith appeltjes en amandeldeeg. Licht zoet met delicate zuren, sappig, fruitig, mooie stijl, heel goed evenwicht.
Grappig dat in de discussie achteraf gezegd wordt dat deze wijn aan Sauvignon doet denken. Net wat we enkele maanden geleden ook opperden tijdens de Spätlese degustatie.
Thorn 2016 is in een strakkere en drogere stijl gemaakt, waardoor de wijn minder toegankelijk lijkt na de vorige. Er is minder complexiteit en nuance, maar heeft wel goed ondersteunende zuren en is goed gemaakt.
Thorn 2017 heeft bloemetjes, wit en geel fruit en is sappig met een kruidige aanzet en goede zuurstructuur. Veel extract en een goede complexiteit. Een lekker glas wijn, met een goede spanning.

Een wat heterogene reeks, met Zusslin bovenaan, maar wat een prestatie van het Haspengouwse domein Gloire de Duras. Met deze twee rieslings bewijzen ze dat ze de rieslingdruif in hun vingers hebben, al is hun ervaring nog beperkt, want dit is hun eerste oogst van de jonge rieslingaanplant.
Thorn 2017 staat op hetzelfde niveau, de oudere jaargangen vond ik niet zo geslaagd.

Flight 7: wijnen met wat restzoet

Eva Fricke’s Riesling Mellifluous 2018 (Duitsland, Rheingau) is een halfzoete (feinherb) riesling. Licht reductief en wat zwavelig. Zwarte bessen, citrus, pitvruchten en peertjes. Rinse appel en citrusfruit in de mond. Delicaat gebalanceerd, het heel mooie fruitzoet zit perfect verweven in de verfijnde zuurstructuur. In afdronk mooie finesse en lengte. Mooie wijn!
Gloire de Duras Cuvée Spéciale 2018 is ingetogen met een neus van wit fruit. Zuiver en sappig rijp fruit, open en toegankelijk, goed in balans met fraaie citruszuurtjes en lekkere rijpe fruitimpressies.

Gelijkopgaand, en dat wil wat zeggen, want Eva Fricke is natuurlijk een boegbeeld wat riesling betreft. Straffe prestatie van Gloire de Duras.

Als toemaatje kregen we van de gastheer nog een Wijndomein Apostelhoeve Late Harvest Pinot Gris 2018, waarvan ik geen notities meer nam, maar waarvan ik me herinner dat het een zeer “in your face” bom van een wijn was, expressief, uitbundig, lang. “Een experimentje” zei Mathieu. Geslaagd experiment, in elk geval.

Besluit

De uitgangsvraag van deze RieslingTafel was: “Is er een plaats voor Riesling in de Lage Landen?”. Het antwoord hierop is volmondig: JA!
De Rieslings van de Lage Landen staan hun mannetje, zoveel is duidelijk geworden na deze intense dag.

De voorkeuren van Stefaan Soenen, Peter Depré en mezelf lopen niet zoveel uit elkaar.
Mijn voorkeuren bij Lage Landen Rieslings (Hoeve Nekum 2014, Domain Steenberg 2016, Aldeneyck 2017, Thilesna 2018, Apostelhoeve 2008, Thorn 2017 en Cuvée Classique van Gloire de Duras) zijn vergelijkbaar met die van Peter (“Mijn voorkeuren bij de wijnmakers: Hoeve Nekum 2014, Aldeneyck 2017, Steenberg 2016, Apostelhoeve 2008, Tilesma 2018, Clos de Duras 2018, Thorn 2017″).
Stefaan schrijft wat uitgebreider:
“Mijn lievelingswijnen van die edele druif Riesling van bij ons:
Wijnhoeve Nekum Riesling 2014: perfecte zuur-zoet balans, mooi gerijpt, structuur, rijp fruit zoals perzik, opvallend wat zoethout/drop, lengte. Wat een terroir daar toch: Louwberg, Jekervallei, Maastricht!
Wijndomein Steenberg Riesling 2016: een piepklein en te weinig gekend wijndomein waarvan ik hoop dat het in oppervlakte zal uitbreiden. Prachtige wijn, subtiel in de neus, bloemig, natte steentjes, zeer precieze abrikoos in de neus, gedroogde perzik, citruszeste, subtiel.
Wijndomein Aldeneyck Riesling 2018: komt later in het jaar op de markt, zeer mooie wijn, perzikbloesem, perzik, mango, heel dens, kalkachtig, precies, knap zoet-zuur, lang, emotie.
Wijndomein Thilesna 2018: komt hopelijk snel op de markt, zéér fijne, verfrissende, zachte zuren, groene kruiden, groene appel, citrus, krokant, prachtig verfijnde wijn.
Wijndomein De Apostelhoeve Riesling 2008: fantastische wijn, mooi fruit, veel spanning, mineraal/rokerig/vuursteen, emotie, deed weinig onder voor ook een magistrale, complexe Ostertag Grand Cru Muenchberg 2007.
Wijngoed Thorn Riesling 2013: typische Thorn-stijl, brede lagen van tropisch fruit in combinatie met strakheid van appel, lang en edel, stevige maaltijdwijn, smaakbom. De meeste proevers vonden de befaamde Elzas Zusslin Bollenberg 2014 sterker maar ik niet.
Gloire de Duras Riesling Cuvée Speciale 2018: heerlijke feinherb-wijn, zoet-zuur perfect, knap en héél zuiver fruit, fraîcheur, het woord ‘lekker’ viel het meeste bij de bespreking van de 3 GdD-Rieslings maar nog het meeste bij deze, de meest typisch Riesling ook, de Speciale. Nam het met gemak op tegen de Rheingau Eva Fricke feinherb Mellifuous 2018, ook een hele mooie wijn.”

En hoe gedragen de Lage Landen zich tegenover de referentiewijnen?
Een aantal benchmarks scoorden hoog. Dat de Alsace Grand Cru Muenchberg van Domaine Ostertag uit het mooie jaar 2007 de andere wijnen uit de reeks zou overvleugelen was te verwachten. Dit is een wijn van meer dan 40€ van een domein met jarenlange ervaring, met oude wijnstokken, een goede bodem, en veel kennis van de druif.
Ook de Zusslin met de “lieu-dit” Bollenberg 2014 vinden we in de lijstjes van voorkeuren.
De Kahlenberg 2014 van Dönnhoff, nochtans niet de allerbeste wijngaard bij deze wijnmaker uit de Nahe, zit in vergelijking op hoog niveau en scoor ik hoger dan eender welke riesling uit de Lage Landen, dan eender welke wijn over heel de dag zelfs.

We mogen uiteraard geen appelen met peren vergelijken. De aangehaalde voorkeurswijnen kunnen bouwen op een lange traditie. De wijnmakers worden gerangschikt bij de top in hun regio. De druivenstokken waarmee ze werken zijn tientallen jaren ouder dan eender welke aanplant in de Lage Landen. Ook de knowhow, de traditie om met Riesling te werken, het “in de vingers hebben” staat bij ons nog in de kinderschoenen vergeleken bij hen.
Dat de basiswijn “Eins, Zwei, Dry” 2017 van Weingut Leitz, een wijn in een heel concurrentiële prijsklasse, de wijnen uit de Lage Landen het nakijken gaf was toch een verrassing voor mij. Wellicht speelt mijn voorkeur voor een goed gemaakte, strakkere Duitse riesling hier in mee. Ik vond hier een modelriesling waar ik als liefhebber van Duitse Rieslings een zwak voor heb: strak, mineraal en droog met voldoende fruitsubstantie. Misschien is dergelijke wijn wel de juiste benchmark om de vergelijking te maken.

Opvallend vond ik het ontbreken van “mineraliteit” in de Rieslings van bij ons, en dan heb ik het niet over de goût de pétrole, die in sommige referentiewijnen overvloedig, en storend, aanwezig was. Het blijft een eeuwig discussiepunt, tot waar is pétrolé fijn en een meerwaarde, en wanneer is het erover?
Even merkwaardig was het “underperformen” van enkele benchmarks. Le Cecche en Spioenkop vielen gewoonweg uit de toon. Alle wijnen van de Lage Landen gaf ik een hogere score, en dat mag ook vermeld worden. Het gaat hier tenslotte om ijkpunten, met de bijhorende verwachtingen. En ja, ook van Wittmann had ik meer typiciteit en gelaagdheid verwacht.

Afgaande op wat er op de RieslingTafel werd voorgesteld, zijn de toekomstmogelijkheden voor Riesling in de Lage Landen rooskleurig.
Peter Depré stuurt me ook nog een bedenking achteraf:
Globaal was het niveau goed tot zeer goed en vooral veelbelovend, en beter dan vele referentiewijnen waarvan sommige toch wel ontgoochelden (Spioenkop, le Cecche) of onvoldoende differentieerden (Wittmann, Brundlmayer). Met leeftijd van de wijnstokken, verdere ervaring van de wijnmakers zal het niveau enkel maar verder stijgen en zal de mineraliteit nog toenemen. Ook al zijn de verschillen tussen de jaren wat meer uiteenlopend dan in de referentiegebieden.

Graag deel ik tenslotte de rake observatie van Thijs Akkerman, als hij het heeft over de aanwezige wijnmakers:
Het valt me op dat menig wijnmaker – vaak ten onrechte – nogal bescheiden is. De ego’s zijn klein en pas wanneer de aanwezige wijnjournalisten en collega’s zo nu en dan de loftrompet steken, zie je dat ruggen gerecht worden en ogen gaan glimmen.” Zo was het inderdaad, en dat siert “onze” wijnmakers, die met recht trots mogen zijn op hun verwezenlijkingen. We wensen jullie allen een grote toekomst, met mooie wijnen. Wordt zonder twijfel vervolgd…

Dank aan Peter Depré voor het delen van notities en de suggesties en verbeteringen, en aan iedereen rond de tafel voor de open en gezellige sfeer.
Uiteraard ook aan Stefaan Soenen voor de organisatie, de uitnodiging en het bijeenbrengen van mensen en wijnen. Het heeft veel voeten in aarde gehad, dat beseffen we misschien niet ten volle.
En nog dank aan Mathieu en Robin Hulst voor de ontvangst en de omkadering, en de oprechte gezelligheid bij Wijndomein Apostelhoeve.

Lees ook: De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 1
Lees ook: De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 2

|m|


Links en bronnen:

Pinot Noir Tafel: zondag 24/07/2016
Pinot Noir Tafel Winetales op Facebook
Perswijn
Ken Wijn artikel

Pinot Gris tafel: 02/07/2017
Pinot Gris tafel Winetales op Facebook
Ken Wijn artikel
Perswijn
Mariella Beukers, Wijnkronieken
Gido Van Imschoot

Rieslingtafel 21/07/2019
Stefaan Soenen Facebook
Perswijn eerste artikeltje
Anne-Wies:nl: Rond de RieslingTafel met Stefaan Soenen
Wijnkronieken.nl: Mariëlla Beukers

Algemeen:
Wijnbouw.com
Wijnwijs.eu
Nu.nl
HPDeTijd.nl
Wijnkring.be
Economie.fgov.be

De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 2

Stefaan Soenen heeft zich de laatste jaren geprofileerd als ware ambassadeur van Belgische en Nederlandse wijnen.
Niet alleen schreef hij een reeks over de belangrijkste Belgische wijndomeinen in het wijnblad Perswijn, ook op zijn Facebooktijdlijn heeft hij het met de regelmaat van een klok over de kwaliteit van wijnen van de Lage Landen. Voor de wijnliefhebber een ware ontdekking, want veelal geldt nog steeds: onbekend is onbemind.
Ook met de organisatie van de “wijntafels” heeft Stefaan baanbrekend werk verricht. De bedoeling is telkens om kennis te maken met een bepaalde soort wijn uit de Lage Landen, in relatie met benchmark wijnen van die soort.
Zo werd in 2016 de Pinot Noir tafel gehouden bij wijndomein Bon Baron en in 2017 werd Pinot Gris onder de loep genomen in wijndomein Aldeneyck. Verslagen hiervan kan u vinden onderaan dit artikel.

Lees eerst: De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 1

BOB In Nederland en België
In België zijn tot op heden 10 beschermde benamingen erkend: 8 BOB’s (beschermde oorsprongsbenaming) en 2 BGA’s (beschermde geografische aanduiding):

• BOB Hagelandse wijn
• BOB Haspengouwse wijn
• BOB Heuvellandse wijn
• BOB Maasvallei Limburg (sinds 2018, grensoverschrijdend met Nederland)
• BOB Vlaamse Mousserende Kwaliteitswijn
• BOB Côtes de Sambre et Meuse
• BOB Crémant de Wallonie
• BOB Vin mousseux de qualité de Wallonie
• BGA Vlaamse landwijn
• BGA Vin de pays des Jardins de Wallonie

In Nederland bestaan er voorlopig maar vier BOB’s:

• de grensoverschrijdende BOB Maasvallei Limburg (2017)
• BOB Mergelland (2018)
• BOB Oolde (2018)
• BOB Vijlen (2018)

Er lopen nog 2 registratieaanvragen voor een BOB: BOB Ambt Delden en BOB Achterhoek Winterswijk.
Voor elke provincie in Nederland is een BGA (beschermde geografische aanduiding) voor wijn geregistreerd, daar zijn er dus 12 van. Het gaat telkens om “Landwijn” uit de betreffende Nederlandse provincie. 

De aanplant van Riesling in de Lage Landen was tot voor kort nagenoeg onbestaande. Volgens cijfers van de FOD Economie staat er in 2017 (meest recente cijfers) 4,97 hectare van deze druif aangeplant, wat dat jaar 2630 liter “erkende wijn” opbracht. Dat is slechts een fractie van de totale wijngaardoppervlakte in België, die in 2017 347,87 ha besloeg, wat goed was voor een totale productie van zo’n 950.000 liter wijn. Nochtans is Riesling toegelaten in alle BOB’s (Beschermde OorsprongBenaming), uitgezonderd in BOB Crémant de Wallonie.
In 2017 telde Nederland 92 bedrijven met wijndruiventeelt, vier meer dan een jaar eerder. Ook het areaal wijndruiven nam licht toe tot 157 hectare. Over de aanplant van Riesling zijn geen cijfers te vinden.

Benchmarks:
De Rieslings uit de Lage Landen werden blind geproefd en vergeleken met “benchmarks” riesling van over heel de wereld. Aan de wijnschrijvers werd gevraagd om een referentiewijn te selecteren en mee te brengen.
Er was er nogal wat commotie omwille van de keuze van deze benchmarks nadat Stefaan een eerste verslagje op Facebook publiceerde.
Uitgangspunt van Stefaan was nochtans om een zo eerlijk mogelijk vergelijk te maken. Het heeft immers geen zin om wijnen van de jonge aanplant in België of Nederland te gaan vergelijken met een Grosses Gewächs uit Duitsland of een gevestigde Grand Cru uit de Elzas. Verder werd zoveel mogelijk rekening gehouden met de prijsklasse: alle wijnen zaten in de prijsvork van pakweg 12 tot 25 euro, met hier en daar een uitschieter naar beneden en naar boven. Ook werd een selectie op smaakpatroon gemaakt, zodat bijvoorbeeld uitgesproken fruitige wijnen in een soortgelijke reeks uitkwamen tegen soortgenoten.
Dat is en blijft een moeilijke opdracht, en voer voor discussie: was deze ene wijnmaker niet beter geweest of had dat andere land niet meer vertegenwoordigd moeten zijn..? De keuze van Stefaan en het feit dat alles blind werd geproefd, waarbij ook de aanwezig wijnmakers niet op de hoogte waren van welke reeks hun wijnen bevatte, maakte het evenement extra interessant.
Al bij al gaf de proeverij een erg helder beeld van hoe Riesling in België en Nederland zich verhoudt ten opzichte van de rest van de wereld.

De Riesling-tafel
In de beperking toont zich de meester“, zei Goethe ooit. Meester Stefaan lapte deze sententie meesterlijk aan zijn laars en schotelde ons 38 wijnen voor, verdeeld over zes “flights”. Het was een lange dag hard werken, geconcentreerd blijven en objectief proeven.
De Rieslings uit de Lage Landen werden blind geproefd en vergeleken met “benchmarks” riesling van over heel de wereld. Aan de wijnschrijvers werd gevraagd om een referentiewijn te selecteren en mee te brengen.
Nogmaals: de proevers, dus ook de aanwezig wijnmakers waren niet op de hoogte van in welke reeks hun wijnen zouden uitkomen. Voor de duidelijkheid van het verslag benoem ik de flights wel met de wijndomeinen.
De wijnen werden pas onthuld nadat elke reeks geproefd en besproken was.

Flight 4: Wijndomein Thilesna (BE, Maasvallei Limburg)

17- Thilesna 2016 is intrigerend door de romigheid, met crème fraiche, wat hout en crème brulée. Geel tot exotische fruit, ook blauw fruit. Een beetje restzoet in aanzet met nadien ferme zuren, strakker in de mond dan de neus doet vermoeden. Strenge en wat vegetale afdronk. 
18- Le Cecche 2015 (Italië, Piemonte) uit de Langhe lijkt wel in een garage gemaakt: zoveel petroleum dat er amper doorheen te proeven is. Gekonfijt fruit, rijpe appel, karamel, koffie. In de mond ook pétrolé, drogend, weinig fruit, veel bitters, heel krachtig. Warme en wat ruwe afdronk. Wijn die de kantjes op zoekt, er zijn liefhebbers voor, maar dit is niet mijn ding.
19- Thilesna 2018 is veel frisser, met fijne floraliteit, wit fruit en citrus en natte steen. Strak en zuurgedreven groene appel in aanzet, gaat lang door. Goede spanning, jeugdige springerigheid, even laten settelen en dan herproeven, want veelbelovend.
20- Richard Hamilton Watervale 2018 (Australië, Clare Valley) vertoont in de neus alle rieslingkenmerken: mineraliteit, citrus, wit steenfruit, is heel fris, mineraal met een uitgesproken ziltigheid, stalig en direct. Kruiden en munt in afdronk. Goede wijn maar mist misschien wat schakering. Toch mooi.
21- Thilesna 2017 heeft rood en blauw fruit, rokerigheid. Mineraal, abrikoosjes, maar ook veel groenigheid en steeltjes. Hoekig in de mond, streng en wat hoog in alcohol, groenigheid en wat schraal.  Strakke, metalige en groene afdronk.
De wijn wordt fel bediscussieerd rond de tafel. Een controversiële wijn is het minst wat je hier van kan zeggen.

Thilesna 2018 is hier duidelijk de winnaar, op de voet gevolgd door de Australische wijn. Beide wijnen zijn erg jong en winnen wellicht nog door wat flesrijping.

Flight 5: Wijndomein Apostelhoeve (NL, Maasvallei Limburg)

22- Apostelhoeve 2016 is aromatisch, met klein exotisch en geel fruit en perzikyoghurt. Beetje restzoet in de mond, ananas en citroenzuurtjes, kleine kruidigheid. Goede focus, mooie wijn. Een weelderige, sappige wijn die nu op dronk is.
23- Weingut Brundlmayer Terrassen 2017 (Oostenrijk, Kamptal) vertoont meer evolutie, pétrolé, met steenfruit, rabarber, kruidigheid. Steenfruit en zeste in de mond, en een pepertje, maar minder complexiteit, daardoor wat eenvoudig.
24- Apostelhoeve 2012 lijkt iets onzuiver in de neus en is al ver geëvolueerd met tertiaire tonen. Rondeur en pikantigheid, maar het zoet is wat onevenwichtig, daardoor eerder vermoeiend en vlak.
Ook hier weer discussie, de liefhebbers van gerijpte rieslings vinden deze wijn boeiend en interessant.
25- Domaine Ostertag Fronholz 2007 (Frankrijk, Alsace) is licht oxidatief, rijp, met nootjes, paddenstoel, bosgrond en toch nog wat blauw fruit. Elixir d’Anvers in de mond, overrijp gedroogd fruit, drogend, ook in afdronk erg tertiair met overheersende bitters. Te ver geëvolueerd.
26- Apostelhoeve 2008 heeft de tijd beter doorstaan. Rijpe gele appels, rijp steenfruit, droesem, exotisch fruit ook. Sappig en complex met rijp en gekonfijt fruit. Romig mondgevoel, spanning tussen zoet en zuur. Een bredere stijl riesling maar wel mooi en boeiend.
27-Domaine Ostertag Muenchberg 2007 (Frankrijk, Alsace Grand Cru) vertoont alles van een potpourri van gedroogde citrusschillen, gekonfijt, karamel, donker rood fruit, met ook wat weeïgs dat aan Chenin doet denken. Evenwichtig mondgevoel met heel rijpe en rijke indrukken. Licht zoete impressies van rijp geel fruit, zoete perzik en ananas. Lange afdronk met rondheid. Mooie wijn. Een Grand Cru in vorm.
28- Apostelhoeve 1999 heeft stekelbes, gember en exotisch fruit, pikant in aanzet en dan wild uitwaaierend, zowel in de neus als in de mond “een hoek af”.

Weer een lange reeks met uiteenlopende wijnen. De Grand Cru uit de Elzas presteert op hoog niveau en heeft zijn leeftijd van 12 jaar goed verteert. Apostelhoeve 2008, in een andere stijl, moet niet veel onderdoen, en is ook goed bewaard gebleven.

Lees ook: De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 1 
Lees ook: De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 3 

|m|


Links en bronnen:

Pinot Noir Tafel: zondag 24/07/2016
Pinot Noir Tafel Winetales op Facebook
Perswijn
Ken Wijn artikel

Pinot Gris tafel: 02/07/2017
Pinot Gris tafel Winetales op Facebook
Ken Wijn artikel
Perswijn
Mariella Beukers, Wijnkronieken
Gido Van Imschoot

Rieslingtafel 21/07/2019
Stefaan Soenen Facebook
Perswijn eerste artikeltje
Anne-Wies:nl: Rond de RieslingTafel met Stefaan Soenen
Wijnkronieken.nl: Mariëlla Beukers

Algemeen:
Wijnbouw.com
Wijnwijs.eu
Nu.nl
HPDeTijd.nl
Wijnkring.be
Economie.fgov.be

De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 1

Stefaan Soenen heeft zich de laatste jaren geprofileerd als ware ambassadeur van Belgische en Nederlandse wijnen.
Niet alleen schreef hij een reeks over de belangrijkste Belgische wijndomeinen in het wijnblad Perswijn, ook op zijn Facebooktijdlijn heeft hij het met de regelmaat van een klok over de kwaliteit van wijnen van de Lage Landen. Voor de wijnliefhebber een ware ontdekking, want veelal geldt nog steeds: onbekend is onbemind.
Ook met de organisatie van de “wijntafels” heeft Stefaan baanbrekend werk verricht. De bedoeling is telkens om kennis te maken met een bepaalde soort wijn uit de Lage Landen, in relatie met benchmark wijnen van die soort.
Zo werd in 2016 de Pinot Noir tafel gehouden bij wijndomein Bon Baron en in 2017 werd Pinot Gris onder de loep genomen in wijndomein Aldeneyck. Verslagen hiervan kan u vinden onderaan dit artikel.

Riesling in de Lage Landen is een recent fenomeen, en de competitie aangaan tussen wijnen afkomstig van een jonge aanplant tegenover gevestigde waarden, waarvan de druiven al een veelvoud aan jaren oud zijn, is ronduit gedurfd.

Op 21 juli 2019 verzamelden wijnmakers en wijnschrijvers zich in Maastricht, bij Wijngaard Apostelhoeve, bakermat van Riesling in de Lage Landen.
Aanwezig wijnmakers waren:
Matthieu en Robin Hulst van Wijngaard Apostelhoeve (NL)
Math Bollen van Wijngoed Hoeve Nekum (NL)
Harry Vorselen van Wijngoed Thorn (NL)
Luc Creusen van Domein Steenberg (NL)
Johan Jacobs van Wijndomein Thilesna (BE)
Karel Henckens van Wijndomein Aldeneyck (BE).
Peter Nijskens van Wijndomein Gloire de Duras (BE) liet zich verontschuldigen omdat het opendeurdagen waren op het wijngoed.
De wijnjournalisten:
Mariëlla Beukers, NL, wijnblogster en auteur van het boek “Wijn van Eigen Bodem” over Nederlandse wijn;
Erik Sauter, NL, wijnschrijver voor Proefschrift, wijnhandelaar;
Thijs Akkerman, NL, gastblogger voor Anne-Wies.nl, Wine & Foodblog. Naast zijn werk bij Stokerij Lubberhuizen richt hij zich volledig op het lesgeven over dranken;
Peter Doomen, BE, nationaal wijnmeester Vlaamse Wijngilde, redactie Tijdschrift Ken Wijn-magazine, auteur “Wijn van Eigen Bodem” over Belgische wijn;
Gido Van Imschoot, BE, culinair journalist, schrijver van acht wijnboeken waaronder “Welkom op ons domein” over Belgische wijn;
Peter Depré, BE, lesgever Syntra Sommelier-Conseil, Elzaskenner;
Stefaan Soenen, BE, wijnjournalist Perswijn, blogger;
en ikzelf, Marc Roovers, BE, wijnblogger, schrijver van de Rieslingblog “Vrienden van de Riesling” en wijnblog “Wijnkrabbels“.
Simon Woolf, GB, schrijver/blogger voor The Morning Claret, auteur van ‘Amber Revolution’ liet zich verontschuldigen omwille van praktische en persoonlijke redenen.

De Riesling-tafel
In de beperking toont zich de meester“, zei Goethe ooit. Meester Stefaan lapte deze sententie meesterlijk aan zijn laars en schotelde ons 38 wijnen voor, verdeeld over zeven “flights”. Het was een lange dag hard werken, geconcentreerd blijven en objectief proeven.
De Rieslings uit de Lage Landen werden blind geproefd en vergeleken met “benchmarks” riesling van over heel de wereld. Aan de wijnschrijvers werd gevraagd om een referentiewijn te selecteren en mee te brengen.

Matthieu Hulst ontvangt zijn gasten met een glas Apostelhoeve Riesling Brut Cuvée XII 2017, een heel mooie, goed getypeerde riesling schuimwijn die absoluut kan wedijveren met de betere Duitse Sektwijnen.
In het proeflokaal staat ondertussen de grote vierkante tafel gedekt, we nemen plaats, en na een korte inleiding komen de eerste wijnen in het glas.
Nogmaals, alles werd blind geproefd, de proevers, dus ook de aanwezig wijnmakers, waren niet op de hoogte van in welke reeks hun wijnen zouden uitkomen. Voor de duidelijkheid van het verslag benoem ik de flights wel met de wijndomeinen.
De wijnen werden pas onthuld nadat elke reeks geproefd en besproken was.

De start wordt gegeven, de eerste wijn gaat rond. Enkele minuten gedisciplineerd proeven in stilte, en dan wordt de wijn besproken. De sfeer is open en respectvol.

Flight 1: Hoeve Nekum (NL, Limburgse Landwijn)

1- Hoeve Nekum Riesling 2017 opent aromatisch met heel rijp tot overrijp fruit, perzik, gele appel, abrikoos. Overrijp steenfruit en gestoofde appel in de mond, tikje oxidatief, de zuren zijn verborgen en er is weinig focus. Dit lijkt een gerijpte wijn te zijn zonder veel rieslingtypiciteit, wat al onmiddellijk aanleiding geeft tot discussie, want er worden ook opvallend positieve oordelen geopperd.
2- Hoeve Nekum Riesling 2016
Geen discussie over de tweede wijn, want de 2016 van Hoeve Nekum presteert optimaal. Zuivere neus van bloemetjes, snoepjes, ananasblokjes, perzikjes en mineraliteit. Mooie zuren en sappig wit fruit. Meer focus in de mond dan de neus doet vermoeden. Heel mooie geknoopte structuur, op finesse. Goede lengte in afdronk, met fijne bitters.
3- Domaine Boeckel Brandluft Riesling 2015 (Frankrijk, Alsace) heeft pétrolé in de eerste neus. Steenfruit en een stenige mineraliteit. Ook in de mond een olieachtigheid die me wat stoort. Wat restzoet, , met gele steenvruchten en kruidigheid naar het einde. Bij opwarmen en walsen neemt de complexiteit wel wat toe, en vertoont de wijn een goede zoet-zuurbalans.
4- Hoeve Nekum Riesling 2015 is delicaat in de neus, met rijp geel fruit, tropische vruchten, floraliteit. We denken aan overrijpe druiven. Tropisch fruit en kruiden in de mond, maar uitwaaierend en niet zo precies, de wijn mist wat power, materie en complexiteit.
5- Andre Stuber Riesling Réserve 2017 (Frankrijk, Alsace) is een supermarktwijn uit de biodynamische stal van Jean-Baptiste Adam. Kruidig en iets onzuiver (Sponti?) in de neus, frisse aanzet met groene zuren, kruiden. Astringente afdronk. Een karikatuur van een riesling, volgens velen rond de tafel. Ik herken daarentegen een voorbeeld van een goedkope riesling zonder enige complexiteit. Niet de moeite om over te discussiëren, snel over naar de volgende…
6- Hoeve Nekum 2014 heeft een verfijnde pétrolé, citrus en zeste, groene kruiden. Bij opwarmen rijper en geel fruit. Complex, sappig en gestructureerd met fijne citrus en groene appel. Een fijne kruidigheid en romig mondgevoel. Balans en focus.
Een verfijnde wijn waarbij de zuren voor draagkracht zorgen.
7- Weingut Franzen Riesling Bremmer Calmont 2013 (Duitsland, Mosel) heeft een intense neus van zeepjes en licht pétrolé. Rijpe citrus, prikkelende pétrolé en strakke zuren maar ook honing. Gekunstelde wijn, boterige afdronk. In de mond missen we structuur en evenwicht en drinkplezier.

Uitschieter in deze eerste reeks is de 2014 van Hoeve Nekum. Ook de 2016 van Math Bollen is mooi. Beide wijnen blinken uit boven alle andere in de flight.

Flight 2: Domein Steenberg (NL, Limburgse Landwijn)

8- Domein Steenberg Riesling 2016. Bij de Steenberg 2016 schrijf ik heel veel op, wat dikwijls een goed teken is. Bloemetjes, fijne mineraliteit, subtiele neus die bij opwarmen zolderappeltjes, groene kruidigheid en perzikjes tevoorschijn tovert. Rokerig. Strakke en frisse aanzet, subtiele structuur, jong, met zeste van citrus en grapefruit, en mooi in evenwicht. Zuivere lichtvoetige wijn met goede materie.
9- Weingut Dönnhoff Kahlenberg 2014 (Duitsland, Nahe) maakt me even stil. Fijne neus met zeste van gedroogde citrus en citrusschillen. Olieachtig, mineraal, abrikozenpit. Fijn en geschakeerd in de mond met ferme kruidigheid. Materie en complexiteit. Sappigheid, fijnheid, structuur en balans met puntige zuren. Lange afdronk. Grote wijn, zowel strak als genereus, met puntige zuren.
10- Domein Steenberg Riesling 2017 is heel primair nog, piepjong, met wit en tropisch fruit, wat gekunsteld aandoend. Ongedekte zuren in de zoete, primaire aanzet. Groene citrus, druivenpitjes. Strenge, niet subtiele afdronk.
Moeilijke, hoekige fase van de wijn. Hier ook weer discussie, er zijn liefhebbers, of believers dat dit na enkele maanden wel goed komt. Dat denk ik ook. Te herproeven…
11- Spioenkop Riesling 2016 (Zuid-Afrika, Elgin) is een Zuid-Afrikaanse topwijn. Dat valt even tegen. Storende petroleum waar moeilijk doorheen te proeven is. Perzikpitten en groenigheid. Onrijp fruit, groene citroenschillen, zeste van grapefruit. Drogende afdronk, wat tannineus. Vegetale wijn met weinig nuance en weinig drinkplezier.
Dit is moeilijk te begrijpen dat een wijn zowel onrijp en groen kan zijn en toch zoveel goût de pétrole vertoont. Teveel zon en te vroeg geplukt? Tegenvaller van de dag, in elk geval.

De Steenberg Riesling 2016 zet hier een stevige prestatie neer, en moet slechts de wijn van Duitslands topwijnmaker Dönnhoff voor laten gaan. Jammer dat de 2017 in een moeilijke flesfase zat. Dat verdient een herkansing.

Flight 3: Wijndomein Aldeneyck (NL, Maasvallei Limburg)

12- Aldeneyck 2016 heeft geel fruit, ananas in blik, citrusfruit en groene kruiden in de neus. Een sappige structuur, met goed gebalanceerde zuren en voldoende materie. Geen grote complexiteit maar een toegankelijk en zuiver glas wijn.
13- Eins Zwei Dry 2017 (Duitsland, Rheingau) van Leitz is van een ander niveau. Nog wat gesloten eerst, met kruidigheid en steenfruit, zeste, bloemen in de wei, ziltig, mineraal. Evoluerend in het glas. Goede complexiteit met zeste van grapefruit en limoen, groene kruiden, munt. Veel materie, heel precies. Spanning en potentieel.
14- Aldeneyck 2017 vertoont een fijne pétrolé en is licht, floraal, met steenfruit en wat nootachtig. Stevig, strak en sappig, met veel extract. Wat alcoholische warmte in afdronk.
15- Aldeneyck 2018 is helemaal op bloemen: jasmijn, witte veldbloemen, vanille ook. Gele en rode appel, kruiden. Sappiger en rijper met wat meer restzoet en daardoor wat minder focus. Heel jong, daardoor moeilijk in te schatten nu: veel potentieel om door te groeien tot een grote wijn.
16- Wittmann Vom Kalkstein 2018 (Duitsland, Rheinhessen)  is rijp met al wat evolutieve tonen van honing, ananas. Onderliggend een rokerige mineraliteit. Strakke aanzet hoog in de zuren, rinse appel, citroensap. Rechtlijning met toch wat sappigheid. Strakke en lange afdronk.

Een gelijk opgaande serie, goed gekozen door Stefaan. Vrij hoog niveau, met de Leitz die daar nog een stapje boven ging. Daar zou een conclusie uit kunnen getrokken worden. Zie verderop…

Het is middag, we nemen de lunch iets verderop in restaurant Prix de Rome: mooie gerechten op hoog niveau aan heel eerlijke prijzen, zoals dikwijls in Nederland. Jammer genoeg geen dessertje voor Stefaan, Peter en mij, want de wijnen van de namiddag moeten geprepareerd.

Lees ook: De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 2 
Lees ook: De Riesling Tafel: riesling in de Lage Landen – deel 3

|m|


Links en bronnen:

Pinot Noir Tafel: zondag 24/07/2016
Pinot Noir Tafel Winetales op Facebook
Perswijn
Ken Wijn artikel

Pinot Gris tafel: 02/07/2017
Pinot Gris tafel Winetales op Facebook
Ken Wijn artikel
Perswijn
Mariella Beukers, Wijnkronieken
Gido Van Imschoot

Rieslingtafel 21/07/2019
Stefaan Soenen Facebook
Perswijn eerste artikeltje
Anne-Wies:nl: Rond de RieslingTafel met Stefaan Soenen
Wijnkronieken.nl: Mariëlla Beukers

Algemeen:
Wijnbouw.com
Wijnwijs.eu
Nu.nl
HPDeTijd.nl
Wijnkring.be
Economie.fgov.be

New Talents Tasting from Rhein, Main & Mosel – Amsterdam 1 juli 2019

Eerder dit jaar, in Köln tijdens de VDP.proeverijen (lees hier, hier en hier), raakte ik kort aan de praat met Albert De Jong, wijnschrijver, journalist en sinds 2016 gelauwerd als Riesling Fellow.
Albert De Jong is een van de grootste Rieslingkenners van Nederland. Ik was vereerd toen bleek dat Albert mijn blog kende, en dat hij die zelfs las leidde ik af aan het feit dat hij me vertelde dat hij niet altijd akkoord gaat met mijn beoordelingen. Over Dönnhoff 2017, bijvoorbeeld, maar dit terzijde.
Dat weerhield Albert er niet van om me uit te nodigen voor “een groot evenement in Amsterdam. Hou 1 juli maar al vrij in je agenda !“.
Enkele weken geleden kreeg ik inderdaad een uitnodiging van Melman Communications. In samenwerking met Albert verzamelden een dertigtal Duitse wijnproducenten in het Amsterdamse Amstel Boathouse. Min of meer onbekendere wijnmakers, op zoek naar potentiële invoerders voor de Nederlandse markt. Enkele Nederlandse importeurs presenteerden ook een selectie uit hun Duits wijnassortiment.

In de uitnodiging stond ook een “Schatkamer proeverij” vermeld: een begeleide proeverij van een aantal rijpe wijnen die Albert selecteerde uit het aanbod van de aanwezige wijnmakers. De interesse hiervoor was echter zo groot dat de kelderschatten beetje bij beetje beschikbaar werden gesteld in de proefruimte zelf, zodat iedereen ze kon proeven.

Samen met Peter de trein op naar Amsterdam, en door het fijne gesprek vloog de tijd. Na een vlotte aanmelding in het Boathouse kon onze proeverij beginnen. Er was veel te proeven: meer dan dertig producenten zoals gezegd, en ze hadden allemaal een flink aantal wijnen bij. We hebben ze dus niet allemaal kunnen bezoeken, de selectie die we maakten was gebaseerd op het voorbereidend werk van Peter, waarvoor dank!
Maar om zelfs onze strenge keuze hier allemaal te bespreken zou te veel zijn. Eerlijk: niet alles wat we proefden was wereldschokkend goed. Maar over het algemeen was het niveau van de wijnen goed tot zeer goed.
De wijnmakers die er echt met kop en schouders bovenuit staken wil ik wel belichten.

Peter en ik bestuderen de proeflijst (Foto © Eelco van Wieringen – via Wijn Import Nieuws Online)

Weingut Hahnmühle (Nahe)
Ha, de Nahe… De verwachting is hooggespannen als we hier door een sympathieke dame ontvangen worden, want het domein krijgt drie sterren of druiventrosjes in de belangrijkste Duitse wijngidsen Gault&Millau, Vinum en Eichelmann.
Hoewel het assortiment uit veel verschillende druiven (Grauburgunder, Weissburgunder, Chardonnay, Silvaner, Roter Traminer,…) bestaat, is het voornamelijk Riesling wat op deze proeftafel staat.
Alte Wingert Riesling trocken 2018: Orstwein uit de verschillende wijngaarden, stokken van meer dan 40 jaar oud.
Zuivere, wat eenvoudige neus van wit fruit en een kleine groene kruidigheid. Strak, focus met wit fruit, pompelmoes en citruszuurtjes. Een heel mooie instapriesling.
Sandstein Riesling trocken 2018: Lagenwein uit de Oberndorfer Beutelstein in het Alsenztal, zuidhelling met gele zandsteen (vandaar de naam).
Gistig, nog wat gesloten, met geel fruit en grapefruit. Kruidig, strak, met goede zuurstructuur, niets te veel of te weinig, en een afdronk met veel kruiden en zeste. Mooie wijn.
Alisencia Riesling trocken 2018: Lagenwein uit de Alsenzer Elkersberg: verweerde Tonschiefer (leisteen) bodem op een zuid- tot zuidwest gerichte helling.
Sappige perzik en geel fruit in de neus. Weer die strakke zuurtjes en de focus, met wat meer wit fruit in de mond, minerale en sappige afdronk.
Alsenzer Elkenberg Riesling trocken 2017: Grosse Lage afkomstig van oudere stokken uit dezelfde wijngaard als die van de vorige wijn.
Complexe neus, spontaanvergistingstonen, citruszeste. Sappig fijn en lang, met grote precisie en filigrane structuur. Veel reserve in de afdronk. Grote wijn!

De rode draad doorheen alle geproefde wijnen is precisie, strakke zuurstructuur en zuiverheid. Een echte ontdekking, en niet te geloven dat deze wijnmakers geen importeur hebben, zowel niet in Nederland als in België.

Weingut Acham-Magin (Pfalz)
Wie de Pfalz een beetje kent, weet dat dit VDP wijngoed uit Forst hoog aangeschreven staat. Ook hier zijn we verbaasd dat er geen invoerder in België en Nederland is.
Barbara Acham staat ons zelf te woord, en leidt ons doorheen het assortiment hoogstaande Rieslings.
VDP.Gutswein Riesling trocken 2018:
Abrikoos, (we zijn in Pfalz…) en witte kersen, spannend en sappig in de mond, fijnfruitig, met spanning in de afdronk. Een heel mooie instapriesling.
Deidesheimer Mäushöhle VDP.Erste Lage Riesling trocken 2018:
Mineraliteit in de neus naast opvallend banaan en abrikoos. Strakker en kruidiger in stijl, met ook banaan, cacao. Een rijpere stijl met mooi verweven balans en materie. Afdronk met pikante kruidigheid en een klein bittertje. Heel mooi.
Jesuitengarten GG Riesling 2015:
Perzik, citrus, abrikoos, mineraliteit. Fruitgedreven en gebalanceerde structuur met precisie, focus en spanning. Veel diepgang en complex in structuur. Lange afdronk met geel fruit en kleine kruiden. Een boeiend, complex en groots glas wijn.

Erg mooie wijnen bij Acham-Magin. We zijn hier heel benieuwd naar meer geworden. Hopelijk binnenkort verkrijgbaar in een van onze Lage Landen.

Weingut Andreas Laible (Baden)
Het bedrijf van broer Alexander Laible is in België goed bekend, want ingevoerd door Vinikus&Lazarus. Als we dat vermelden aan Petra Laible die in Amsterdam Weingut Andreas Laible vertegenwoordigt merken we dat het niet echt helemaal botert tussen de twee buurbedrijven. Ons niet gelaten, we proeven heel graag de twee Rieslings die ze bij hebben. Vier sterren of druiventrosjes in Gault&Millau, Eichelmann en Der Feinschmecker, reden genoeg om uit te kijken naar wat er in het glas komt.

De druiven van Andreas en Petra staan op de Durbacher Plauelrain, waar graniet de bovenhand heeft. Porfier, gneiss en agaat komen ook voor in de erg verweerde oppervlaktelaag.

Durbacher Plauelrain “Kapelle” VDP.Erste Lage Riesling trocken 2017:
Boeiende fijne neus met zeste, citrus en klein geel steenfruit. Sappig, fris, met voldoende materie. Niet beendroog maar lichtvoetig en speels. Gewoonweg een lekker glas Riesling.
Durbacher Plauelrain “Achat” VDP.Erste Lage Riesling trocken 2017:
Snuffelneus, mooi, bloemig, citroenzeste, aromatisch, kruidensnoepjes. Ook deze wijn is lichtvoetig en dartel, maar biedt voldoende spanning en complexiteit. Een heel mooie afdronk met fijne kruiden en zeste. Tenslotte vermeld ik nog graag de Lubentiushof (Mosel) “Tun und Lassen” Riesling 2017, die te proeven was bij wijnhandel Wijn op Dronk.
We hebben gedaan wat gedaan moest worden, en verder alles zo gelaten“, zeggen de wijnmakers, waarmee ze de minimale interventie in wijngaard en -kelder bedoelen. Een “natuurwijn” zegt de dame die laat proeven. Ik gruw van de benaming, maar in het glas overtuigt de wijn me desondanks toch.
Wilde gisten, mineraliteit, perzik en peer, droog en verkwikkend met veel impressies die spelen op de tong. Een wijn die een wat weg van het conventionele gaat, maar een heel boeiend glas riesling en prijskwaliteit onovertroffen.

Omdat we niet alles geproefd hebben, en dus waarschijnlijk andere interessante wijnmakers hebben gemist, vermeld ik graag een ander verslag van deze proeverij, door Han Sjakes, in Wijn Import Nieuws Online. Daar zijn ook nog enkele mooie foto’s van het evenement te bekijken.

Tenslotte een gemeend woord van dank aan Albert de Jong voor de uitnodiging (en de fles rosé bij afscheid, heerlijk!), aan Ghislaine Melman voor de onberispelijke organisatie, en aan Peter voor het fijne gezelschap en de leuke wisselwerking. We zaten verbazend dikwijls op dezelfde golflengte tijdens het proeven.

Albert de Jong (Foto © Eelco van Wieringen, via Wijn Import Nieuws Online)

|m|

Proefnotities mei 2019: Jakob Schneider en Weingut Gabelmann (Nahe)

Tags

, , , , ,

Een wijnblog zonder proefnotities, dat is niet echt een wijnblog.
Daarom deze (onregelmatig) rubriek waarin enkele van de geproefde wijnen van de afgelopen tijd worden voorgesteld.

Twee fantastische wijnen in het glas afgelopen maand. Beide uit de Nahe, niet toevallig een van mijn favoriete regio’s in Duitsland.”, schreef ik in de vorige proefnotities. En kijk: het is deze maand niet anders. Terug twee keer Nahe, twee buren, twee jonge wijnmakers, de ene (Jakob Schneider jr.) runt een wijnbedrijf met een lange historie, de andere (Sebastian Gabelmann) is pas aan zijn vijfde oogst toe.
Beide Weinguter staan echter te dringen op weg naar de top.
Jakob Schneider is daar misschien al wel, aan die top. Het domein was in 2017 “Aufsteiger des Jahres” in Gault&Millau, en heeft sindsdien 4/5 sterren in zowel Gault@Millau als in Vinum gekregen.
Weingut Gabelmann timmert hard aan de weg. Na amper vijf jaar bestaan krijgen ze lovende vermeldingen in de belangrijkste Duitse wijngidsen. Van 3,5 ha in 2013 is de aanplant toegenomen tot 7 ha in 2018. Kijk ook eens naar de schitterende website van het domein…

De geproefde wijnen:
Weingut Jakob Schneider Niederhäuser Kertz Riesling 2015
Kertz is een Erste Lage, halverwege tussen Niederhausen en Schlossböckelheim. De bodem bestaat uit zwartgrijs leisteen vermengd met porfier, en door het grote aandeel rots en de poreuze structuur warmt de bodem snel op.

Deze wijn is gemaakt in feinherb stijl, met ongeveer 20 g/l restzoet, maar dat zoete is amper te merken.

Licht strogeel met nog iets groens. Minerale neus met perzikjes en citrus, rokerig, groene kruiden, salie.
Frisse en sappige wijn met mineraliteit, voldoende materie en een complexe zuurstructuur; limoentjes en citroenzeste, en zoete citrus en sinaas als aansporing tot restzoet. Afdronk lang, met perzik, abrikoosjes en een klein bittertje. 
Ik vergeet een restje in de koelkast, en na meer dan een week vind ik de fles terug: de wijn is gewoonweg geweldig geworden, sappig, rond, smakelijk en lekker. 
Terry Theise overdrijft wellicht een beetje als hij schrijft: “A masterly, gorgeous wine, crazily complex wine…“, maar ik treed hem volmondig bij als hij deze 2015 “Best vintage ever of this beauty” noemt.

Weingut Gabelmann Schlossböckelheimer Riesling 2017
In het dorpcentrum van Niederhausen zijn Gabelmann en Schneider bijna buren; de herkomst van deze wijn is ook in de onmiddellijke nabijheid van de Kertz. In Schlossböckelheim heeft Sebastian Gabelmann onder andere wijngaarden in de Heimberg, maar de ondergrond is helemaal anders:  hier vooral stenig en zanderig leem.
Deze wijn is een “Ortswein”, en de zwaardere bodem vertaalt zich in het glas.

Bleek strogeel. Medium intense neus van perzik, stenigheid, stenen, steenfruit en stenig steenfruit. Okee, ik val misschien in herhaling… Mandarijnpartjes, witte perzik, fijne kruidigheid.
Alsof je in een sappige perzik bijt, met veel sappigheid en spannende zuurtjes. Gewoonweg lekker, en met meer dan genoeg materie om boeiend te zijn. In de afdronk steenvruchten en klein bittertje. 
Als Ortswein overtreft dit zijn klassificatie. Heerlijk glas wijn.|m|

Lees ook: Proefnotities oktober 2017: Schloss Lieser – Weingut Geil – Merkelbach
Lees ook: Proefnotities november 2017: Wittmann – Dönnhoff
Lees ook: Proefnotities december 2017:Cliffhanger – Schäfer-Fröhlich –
von Kesselstatt
Lees ook: Proefnotities januari 2018: Eva Fricke
Lees ook: Proefnotities februari 2018: 2 x Jakob Schneider – Eva Clüsserath
Lees ook:
Proefnotities: Van Volxem Alte Reben 2015 en von Winning Reiterpfad 2013
Lees ook: Proefnotities april 2019: Schlossgut Diel – Dönnhoff

Peter op wijnreis naar Baden – dag 4

Goede vriend Peter was in april op uitnodiging van het Duits Wijninstituut op wijnreis naar Baden.
Hij stuurt een uitgebreid verslag, dag per dag…

Verslag van een 4 daagse wijnreis naar Baden georganiseerd door het Duits wijninstituut

De bedoeling van deze wijnreis was om wijndocenten uit de ganse wereld dieper onder te dompelen in het potentieel van deze regio. Toen Gerd Brabant, de Belgische vertegenwoordiger van het Duits wijninstituut, mij vroeg of ik interesse had… heb ik niet lang moeten nadenken.

Baden is zeker geen onbekende regio, maar zit op internationaal niveau toch wat in de schaduw van Rheingau, Moezel, Pfalz.
Terwijl die laatstvermelde regio’s reeds in vorige eeuw op gerenommeerde wijnkaarten stonden, werden de wijnen uit Baden vooral in Duitsland zelf geconsumeerd en in mindere mate door hun Zwitserse buren.

Als Elzas liefhebber was ik ook geneigd om aan de linkerkant van de Rijn te blijven. Baden is ook wat atypisch voor Duitsland: de hoofdrol is hier weggelegd voor de pinot rassen. Ook Gutedel (of Chasselas) staat hier, aan de voorpoorten van Zwitserland, aangeplant. Het is de meest zuidelijke regio uit Duitsland, aan de uitlopers van het Zwarte woud. Tussen het Zwarte woud en de Vogezen ligt nog een micro-klimaat: de Kaiserstuhl, een oud vulkanisch gebergte dat het warmste gebied is van Duitsland. Vandaar dat hier ook eerder pinot (noir, blanc, gris) staat aangeplant.

Er is veel geproefd geweest, hierbij verslag van enkele opvallende of kenmerkende wijnen.

Dag 4:

Zondagochtend 9u, het is koud (amper 1°C) en wij staan aan de voordeur van Shelter Winery. Wijnen van dit domein worden geïmporteerd door Vinikus & Lazarus en is dus geen onbekende. Integendeel zelfs, het is een gegeerd domein dankzij de strakke en elegante Pinot Noirs. Het domein omvat amper vijf ha wijngaard en de twee eigenaars doen alles zelf.
Wij bevinden ons hier aan de achterzijde van de Kaiserstuhl, en dat heeft toch wel effect op de wijnen. De kalkbodems hier draineren goed en zijn koeler dan de vulkanische ondergrond in de Kaiserstuhl. Er valt ook meer regen en afkoeling komt vanuit het nabijgelegen Zwarte Woud.  Er zijn dus veel minder problemen in warme droge jaren zoals 2018. De stijl van de wijnen hier sluiten meer aan met Bourgogne dan de wijnen van de Kaiserstuhl.
Het was een zeer authenthiek bezoek, je voelt in elk glas wijn de arbeid en de energie die de eigenaars erin gestoken hebben. Geen chateau of modern en hip proeflokaal maar twee vakmensen die met hun stiel bezig zijn.

De instap Spätburgunder 2016 zowel als de Pinot Noir 2016 overtuigden alleszins. Elegante wijnen met fijne aciditeit. Ook de Chardonnay 2016 was verfrissend, veel meer Chablisstijl dan wat wij bij andere wijnmakers hadden geproefd.

Na de eenvoud en puurheid van Shelter reden wij noordwaarts richting Baden-Baden, en ja: eindelijk een chateau en ja: eindelijk riesling. Welkom op Schloss Neuweier.
Mijn Russische en Aziatische confraters zijn verheugd om eens een echt chateau te zien, het bestaat dan toch ook in Duitsland.

Wij worden opgewacht door Robert Schätzle, de vriendelijke en wat hyperactieve eigenaar van het domein en kasteel. De man is zeer overtuigend, hij is het type dat op grote beurzen het verschil kan maken door zijn enthousiasme, zin voor humor en charme.

Baden-Baden ligt 100 km ten noorden van de Kaiserstuhl, heeft meer regen en vooral veel afkoeling vanuit het Zwarte Woud en daarom is hier de aanplant van riesling perfect mogelijk.
Schloss Neuweier heeft nog iets atypisch: de omliggende terroirs zijn granietgrond en dan beginnen mijn riesling oren te flapperen, want enkele top Elzas wijngaarden voor riesling (Sommerberg, Schlossberg, Brand, Wineck-Schlossberg) zijn ook gezegend met deze boeiende ondergrond. Robert Schätzle heeft trouwens stage gelopen bij Zind-Humbrecht, die enkele van de mooiste granietterroirs in de Elzas bezit.

Na een bezoek aan de oude wijnkelder krijgen wij interessante wijnen te proeven.
Ortswein Riesling Alte Reben 2017: Steenfruit, rokerig, ziltig, goed in balans, zachte zuren die verweven zijn in de wijn. Goed gemaakt en absolute aanrader;
Mauerberg Riesling Erste Lage 2016: petrolétoets, vrij breed uitwaaierend; ik mis de focus van de vorige wijn.
Goldenes Loch Riesling GG 2016: steenfruit, lichtvoetige wijn met wat restzoet , klein bittertje , lekker maar niet groots;
Mauerwein Riesling GG 2016: meer kruidigheid, opnieuw lichtvoetig maar deze keer ook vee mineraliteit en ziltigheid, wijn met veel diepte, knappe riesling, een aanrader.

De Pinot Noir Heiligenstein Erste Lage 2015 (geen foto) bevat rijp zacht fruit, kersen en aardbei, breed, verrassend veel tannines. Minder mijn ding. De wijnmaker geeft onbedoeld ook toe dat granietgrond niet de beste bodem is voor grootse pinot noir.
Conclusie: interessante wijnen, goede prijs-kwaliteit, maar het domein kan nog winnen aan homogeniteit. De Mauerwein en de Alte Reben zou ik wel graag in mijn kelder liggen hebben.

En zo keren wij terug huiswaarts. Ik heb veel opgestoken van deze reis.
Vooral in rood heb ik verschillende pareltjes ontdekt in diverse prijsklassen.
De variatie in terroir is zeer boeiend (kalk, loess, graniet, vulkanisch,…) en zorgt voor een mooie diversiteit van wijnstijlen. En ja ook Syrah biedt in Baden heel wat mogelijkheden rond de Kaisertuhl.

Sommige Grauburgunders vond ik echt zeer goed (Abril en Dr Heger). De rieslings van Schloss Neuerweier waren eveneens een ontdekking. Wat betreft chardonnay blijf ik wat zoeken naar de meerwaarde en typiciteit. Gutedel verraste mij in de zoete variant. Maar vooral: dit is de perfecte regio voor enotourisme. Mooie landschappen, veel wandel- en fiets mogelijkheden, goede restaurants ook (Köpfers Steinbuck), vriendelijke en capabele wijnmakers die prachtige terroirs ter beschikking hebben.   Domeinen als Fritz Wassmer, Abril, Johner, Schloss Neuerweier,… hebben geen importeur in België en verdienen een nadere kennismaking of bezoek. En als surplus heb je de gezellige stad Freiburg, en het prachtige Zwarte Woud als hinterland. Ik ben ervan overtuigd dat ik menige prachtige valleien (Glottertal, de omgeving rond Durbach,…) nog niet gezien heb.

Waar wacht je nog op om deze regio eens te gaan bezoeken, nu de zomer in aantocht is ?


Dank aan Peter Depré voor het verslag.
De originele berichten op Facebook vind je hier:
Dag 1Dag 2Dag 3Dag 4

|p|

Peter op wijnreis naar Baden – dag 3

Goede vriend Peter was in april op uitnodiging van het Duits Wijninstituut op wijnreis naar Baden.
Hij stuurt een uitgebreid verslag, dag per dag…

Verslag van een 4 daagse wijnreis naar Baden georganiseerd door het Duits wijninstituut

De bedoeling van deze wijnreis was om wijndocenten uit de ganse wereld dieper onder te dompelen in het potentieel van deze regio. Toen Gerd Brabant, de Belgische vertegenwoordiger van het Duits wijninstituut, mij vroeg of ik interesse had… heb ik niet lang moeten nadenken.

Baden is zeker geen onbekende regio, maar zit op internationaal niveau toch wat in de schaduw van Rheingau, Moezel, Pfalz.
Terwijl die laatstvermelde regio’s reeds in vorige eeuw op gerenommeerde wijnkaarten stonden, werden de wijnen uit Baden vooral in Duitsland zelf geconsumeerd en in mindere mate door hun Zwitserse buren.

Als Elzas liefhebber was ik ook geneigd om aan de linkerkant van de Rijn te blijven. Baden is ook wat atypisch voor Duitsland: de hoofdrol is hier weggelegd voor de pinot rassen. Ook Gutedel (of Chasselas) staat hier, aan de voorpoorten van Zwitserland, aangeplant. Het is de meest zuidelijke regio uit Duitsland, aan de uitlopers van het Zwarte woud. Tussen het Zwarte woud en de Vogezen ligt nog een microklimaat: de Kaiserstuhl, een oud vulkanisch gebergte dat het warmste gebied is van Duitsland. Vandaar dat hier ook eerder pinot (noir, blanc, gris) staat aangeplant.

Er is veel geproefd geweest, hierbij verslag van enkele opvallende of kenmerkende wijnen.

Dag 3:

We vertrekken om 8u30 naar het prachtig gelegen Staatsweingut Freiburg, dat op een helling ligt midden in de Kaiserstuhl. Vandaag geen microklimaat, eerder koele temperaturen maar toegegeven het uitzicht is zeer mooi.

Wij krijgen onmiddellijk wijn in het glas om enkele typische druivenrassen uit de regio te proeven, dit gekoppeld aan verdere toelichting. Ik ga enkele headliners toelichten. Helaas heb ik geen foto’s kunnen nemen van de wijnen die daar geproefd werden.

In de tweede flight zat onder andere een goede riesling Durbacher Plauelrain Erste Lage 2017 van Andreas Laible, maar vooral de Dr. Heger Grauburgunder Vorderer Winklerberg GG 2017 imponeerde. Wat een wijn! Peer, rokerig, nootjes, kruidig met veel steenfruit, vol en toch elegant. Breed maar niet vermoeiend. Dit is de eerste echt overtuigende Grauburgunder. Met 13,5° Alc en 3,1 g/l restsuiker is dit de perfecte maaltijdwijn. Zeer mooi gedoseerde houtlagering en zonder het storend bittertje dat menige pinot gris hebben.

In Spätburgunder mochten wij van het Staatsweingut Freiburg een GG Blankenhornsberger Doktorgarten proeven uit 2003 en 2013. De 2003 was gestoofd, donker, rijp fruit, wat alcoholisch, nog tannines. Een barokke wijn, pinot noir uit Marokko zou ik zeggen.
De 2013 was veel eleganter, meer gedoseerde houtlagering, minder gerookt. Duidelijk ook een stijlbreuk door vroeger te plukken en minder houtdosering te gebruiken.

Zeer interessant was tenslotte een Muskateller Trockenberenauslese 1973 van hetzelfde domein. De wijn ziet er uit als cola, donker dus. Dadels, vijgen, groene specerijen, karameltoetsen. Nog helemaal niet op einde en een bewijs dat Muscat lang kan ouderen.

Na de middagpauze kregen wij een bevlogen uiteenzetting van Romana Echensperger Master of Wine, die aantoonde dat de Sektmarkt in Duitsland commercieel zeer belangrijk is. Zelf ben ik geen grote kenner of fan van schuimwijnen maar er zaten enkele ontdekkingen of bevestigingen in. Hierbij de belangrijkste.

Riesling Sekt Brut Emrich Schönleber (Nahe): fijne mousse, citrussnoepjes, mooi strak , goed evenwicht tussen zoet en aciditieit.
Schloss Vaux Riesling Sekt Reserve 2015 (Rheingau): steenfruit ,volumineus, krachtig, veel energie lange afdronk.
Reichsrat von Buhl Pinot Cuvé Brut (Pfalz): nootjes, appel, heel vineus met mooie lengte. Je proeft dat de wijnmaker van dit domein zijn strepen in champagne heeft verdiend.
Sekthaus Raumland X Grande Cuvée Brut Triumvirat 2010: blend van pinot noir, pinot meunier en chardonnay. Dit is groots, structuur, brioche, kweepeer, nootachtige toetsen en citrus. Allemaal heel precies gemaakt. 40 euro maar ruim zijn geld waard.

Romana gaf ook een zeer interessante uiteenzetting over biodynamiek in Duitsland. Vele Duitse topwijnen zijn voorlopers van de biodynamiek en koppelen precisie, vakmanschap aan de wetmatigheden van biodynamiek.

Ook hier werden enkele toppers opengetrokken:
PJ Kühn St Nikolaus Riesling GG 2016 (Rheingau): rijp fruit, banaan, gelaagd, houtlagering op grote foeders? Olieachtige afdronk breed met zachte zuren.
Dr Wehrheim Kastanienbusch GG Riesling 2015 (Pfalz): beetje wilde geuren, rijpe citrus, herbaal, kruidig, zit nog niet in elkaar geknoopt maar wel veel potentieel.

Na een interessante wandeling in de wijngaarden rond Vogtburg was het tijd om te gaan eten in prachtig gelegen restaurant Steinbuck waar Weingut Abril en Weingut Johner ons opwachtten om hun wijnen te presenteren bij de gerechten.

Beide domeinen zijn toonaangevend in de plaatselijke gemeenschap van Bischoffingen. Weingut Abril is in handen van een zeer vermogende ondernemersfamilie die kosten noch moeite gespaard hebben om dit ingedommelde domein zonder directe erfopvolging nieuw leven in te blazen. Het domein wordt geleid door een groep jonge mensen, die de ambitie hebben om zich naar de top in Baden te werken. Karl Johner is een gevestigde waarde en een dynamische kerel die ook nog vinifieert in Nieuw-Zeeland.

In wit had ik duidelijke voorkeur voor Abril. Mooie Grauburgunder uit het middengamma (dat de benaming “Stein” krijgt) met typisch rijpe peer, meloen, eindigt droog met goede houtdosering, zachte wijn. Well done!
Johners Weissburgunder/Chardonnay waaierde nogal breed uit, licht zoetje en veel hout.

De twee Pinot Noirs waren beide van hoog niveau. Vol, houtlagering maar toch met een elegante en evenwichtige afdronk. Ik heb de indruk dat 2016 een goed jaar voor rood was in de Kaiserstuhl, waar de wijnen goed tot hun recht komen in wat nattere en koelere jaren. Zelf had ik lichte voorkeur voor Abril, maar het zat zeer dicht op elkaar. Beiden verdienen een plaats in een wijnkelder.

 

 

 

 

 

 

 

In zoet had ik duidelijke voorkeur voor Karl Johners St Patrick, gemaakt van Weissburgunder en Auxerrois. Knap gemaakt, voldoende zuren, mooie botrytisaroma’s, een ontdekking.
De Muscaris Auslese van Abril had minder complexiteit en afdronk, teveel unidimensioneel zoet.

Het was een zeer aangename kennismaking met twee ambitieuze wijnmakers. Ze hebben geen invoerder in België en zijn zeker de moeite om eens te bezoeken.

 

 


Dank aan Peter Depré voor het verslag.
De originele berichten op Facebook vind je hier:
Dag 1Dag 2Dag 3

|p|

Spätlese Special – een grandiose proeverij bij Stefaan – deel 2

19 mei 2019. Het was weer genieten rond de nog altijd legendarische proeftafel van Stefaan.
De reeks Prädikat-proeverijen werd nog vervolledigd: na een fenomenale Kabinett proeverij en een grote gerijpte Auslese degustatie stonden nu Spätlese op het programma.
Lees ook: Spätlese Special – een grandiose proeverij bij Stefaan – deel 1

De degustatie (vervolg)

9- Gloire de Duras Riesling “2” 2018 (Haspengouw)
Licht bleekgeel, jong. Mineraal-rokerig, groene citrus, doet erg jong aan. Grapefruit, groene appel. Hoge maar verfijnde aciditeit, zoet is nauwelijks merkbaar; ook hier groene citrus, bittertje. Veel materie maar iets minder focus. Sappige, open stijl met primair en snoeperig fruit, rinse appel en appelzuurtjes. Drogere stijl Spätlese. De wijnmaker weet in elk geval hoe met riesling om te gaan.

Het blijkt dus weer een Belgische riesling te zijn, en geen “echte” Spätlese. Gloire de Duras is een jong wijndomein in Wilderen bij Sint-Truiden. We proefden vatstalen van jaargang 2018.
Tijd voor een woordje uitleg, dat ik graag overlaat aan Stefaan Soenen. Onderstaande info komt van de Facebook-pagina van Stefaan.


De ontdekking van de rieslings van het Belgische wijndomein Gloire de Duras

Er zijn twee percelen riesling, in totaal ongeveer 1,80 hectare. Niet weinig dus in Belgische termen. 80 are is gelegen in een clos die erg gelijkt op deze waar Peter Colemont chardonnay teelt – ook een vroegere ommuurde groenten/fruittuin van een kasteel – . Hier geen chardonnay maar alles riesling. De hoogwaardige kloon die we hier vinden – tijdens de zogenaamde Flurbereinigung in Duitsland (vanaf 1971) zouden er volgens Hans heel wat minderwaardige rieslingklonen op de markt zijn gekomen – is afkomstig van het bekende wijndomein St. Urbanshof aan de Moezel. Op het andere perceel, ongeveer 1 hectare mooi op een heuvelrug, staat zowel deze kloon aangeplant als een Franse kloon uit Colmar. De druiven van de clos worden apart gevinificeerd en ook de druiven van de twee klonen van het andere perceel worden apart vergist. Dat geeft drie rieslingwijnen.

De riesling groeit bij Gloire de Duras op leembodem, in de clos is er veel zand. Opbrengsten zijn laag in vergelijking met het buitenland: rond de 40 hectoliter/hectare. Alle wijngaarden hellen licht, draineren dus goed. De riesling werd in oktober geplukt, de druiven waren al wat aan het verschrompelen (Auslese-niveau, ik dacht 95 oechlse).


Aan het nagenieten van een fijne SPÄTLESE-tasting:
Heimelijk had ik in de blindproeverij ook drie Belgische Gloire de Duras-Rieslings 2018 (staalflessen) gestopt gezien zij ook restzoet hebben. Vooral de zoetste wijn met 23 gram restzoet (“1”, nvdr) kreeg lof toegezwaaid van de hele proeftafel: zeer mooie wijn, goed getypeerd Riesling, tot op de graad zuiver en prachtige aroma’s. Ook de andere, drogere Rieslings (feinherb) waren mooi maar minder ‘af’. Alle drie uiteraard véél te jong, vooral die van de Clos (“3”, nvdr) was nog niet ‘in zijn haak’, deed ergens aan Sauvignon denken. Knappe prestatie van Gloire de Duras in dit illustere gezelschap, met stokken van nog geen 3 jaar oud (!).

We proefden dus de drie versies van riesling van dit domein.
Stefaan stuurt nog wat aanvullende info over de drie wijnen, wat later door de wijnmaker, Peter Nijskens, wordt gecorrigeerd:
“Riesling “1” en “3” zijn dezelfde kloon, die geïsoleerd werd door Laurentiushof. Riesling “3” is in de Clos gemaakt (meer zand, minder leem). Het grote verschil is het restzoet: Riesling “3” heeft rond de 12 g/l, Riesling “1” rond de 23 g/l. Riesling “2” is gemaakt van de Elzaskloon. Ook kwamen de wijnen deze keer niet van het vat zoals Stefaan ze eerder wel geproefd had. Nu waren ze gebotteld op 10 mei, dat is wat jullie geproefd hebben. De stokken waren bij de oogst ook nog maar in het tweede groeijaar. Ze zijn geplant in mei 2017.”


10- Reinhold Haart Goldtröpfchen Riesling Spätlese 2006 (Mosel)
Stralend goudgeel met groene tint. Rijpere en meer evolutieve neus, met een soort koelheid; boenwas, citroentjes, opgelegde citroenen, sinaasschil, iets olieachtig; blauwe bessen, speculaas en munt. Rijp mondgevoel met mango, kruiden, tropisch. Dartel en fris met een delicaat evenwicht, de zuurtjes wat verscholen. Saliniteit in afdronk, lang, subtiel en zuiver. Typische Spätlese in een rijkere stijl of van een warm jaar.

11- Zilliken Rausch Riesling Spätlese 2005 (Saar)
Licht groengeel. Erg veel bezinksel in het glas, vlokken wijnsteenzuur. Gesloten, citrus, zeste, rokerige mineraliteit, munt, groene kruiden en rode besjes. Frisse zuren en rijpe gele vruchten, mango, sappige perzik. Strakke zuren op middenpalet. Verfijnd fruitig, speels, lichtvoetig, enorme precisie en focus. Zuiverheid in afdronk, met nog een lange tijd voor de boeg. Citrus, sinaas, munt, kruiden, zalvend. Grote wijn! Wijn van de Avond voor iedereen.

12- Schäfer-Fröhlich Felseneck Riesling Spätlese 2012 (Nahe)
Bleek strogeel, nog wat belletjes.
De eerste neus verraadt de wijnmaker. Mineraal, zwavelig, “Sponti”. Primair wit fruit, aards en kleine animaliteit. Sappig, puur en zuiver met rijpe citrus en rijpe bosappeltjes, klein tropisch en wit fruit. Dit alles met een stevige ruggengraat en strakke zuurstructuur. Sappige, frisse en speelse wijn met heel veel body. Talmende afdronk, zalvend, groots. 
Gelijkspel met de vorige, in een andere stijl weliswaar, maar beide zijn Wijn van de Avond.

13- Dr. Deinhard Ruppertsberger Spieß Riesling Spätlese 1993 (Pfalz)
Intens stralend, bijna fluorescerend. Vuursteen, gedroogde citrus en sinaas, schuif met kruiden. Pinda’s, bloemenhoning en champignon de Paris. Kruidig en pikant op de tong, bijna droog, tannineus gevoel; fijne bitters, cacao, achteraan wat olie; pompelmoes en nootjes. Strakkere, droge stijl, gerijpt maar toch nog iets jong bewaard, erg boeiend maar met een hoekje af. Geen gemakkelijke wijn.

14- Bernd van Volxem Scharzhofberger Riesling Spätlese 1990 (Saar)
Donker strogeel. Rijp, evolutie, oude kelder, stoffig, noten en bos(paddenstoel), roet van een kachel. Opgelegd en gekonfijt fruit, romig en dens. Zachte zuren maar heel aanwezig, het zoete brengt net balans. Ziltige afdronk die lang nablijft. Mooi.

15- Keller Dalsheimer Hubacker Riesling Spätlese 1999 (Rheinhessen)
Citroen- tot goudgeel. Breed, tropisch fruit met rozijntjes en stenigheid; rijpe sinaas en heel rijpe perzik. Sappig in een brede stijl, ananas en mango, sinaasschil; mooie zuurstructuur en materie. Mandarijntjes, vanille, zoete koekkruiden, honing, karamel. Sappige afdronk, met tropische en exotische vruchten, zuiver en precies maar in een brede stijl met geconcentreerd fruit.
Keller! En toch geen topscore, ik denk dat iedereen hier wat meer van had verwacht.

16- Joh. Jos. Prüm Graacher Himmelreich Riesling Spätlese 2007 (Mosel)
Strogeel en groen. Rokerig, mineraal, primair citrusfruit, beetje zwavelig en Sponti, boeiende neus. Strak met stevige zuren, verfijnde structuur, primair wit fruit nog, appeltjes, grapefruit. Filigrane en fragiele structuur met perfecte balans, puristisch, sappig en lekker. Lange complexe en minerale afdronk, zuiver, rokerig. Grote en absolute topwijn. Emotie. Zei ik Wijn van de Avond? De ultieme titel gaat dan toch naar deze laatste fles, een geweldige afsluiter van deze mooie, lekkere en boeiende proeverij.

We eindigen met enkele mooie kazen die wonderwel bij deze zoete wijnen passen.

Het traditionele dankwoord is daarom niet minder gemeend: dank aan Stefaan voor de organisatie en het bij elkaar zoeken van de wijnen, dank aan Karel Henckens van Aldeneyck voor alle verhalen uit de wijngaard en de kelder, dank aan alle medeproevers voor de alweer warme en vriendschappelijke sfeer.

|m|

Spätlese Special – een grandiose proeverij bij Stefaan – deel 1

19 mei 2019. Het was weer genieten rond de nog altijd legendarische proeftafel van Stefaan.
De reeks Prädikat-proeverijen werd nog vervolledigd: na een fenomenale Kabinett proeverij en een grote gerijpte Auslese degustatie stonden nu Spätlese op het programma.

Spätlese

Spätlese is een van kwaliteitsstappen of Prädikaten die door de Duitse wijnwet worden gedefinieerd. Volgens de wijnwet wordt de kwaliteit van wijn bepaald aan de hand van het suikergehalte van de most. In oplopende graad van suikergehalte is de bekende lijst van Prädikatswijnen: Kabinett, Spätlese, Auslese, Beerenauslese, Trockenbeerenauslese. Er wordt gewerkt met de eenheid °Oechsle, die de dichtheid van een vloeistof aanduidt.
Voor Spätlese geldt een mostgewicht tussen 76 en 90 °Oechsle.
Kabinett: 70 – 82 °O.
Spätlese: 76 – 90 °O.
Auslese: 83 – 100 °O.
Beerenauslese: 110 – 128 °O.
Trockenbeerenauslese: 150 – 154 °O.

Historisch gezien berust het ontstaan van Spätlese-wijnen op een toevallige gebeurtenis, en speelt zich af in Rheingau, bij Schloss Johannisberg.
Schloss Johannisberg was eigendom van de prins-abt van Fulda, en de officiële toestemming om met de oogst te beginnen werd elk jaar vanuit Fulda door een boodschapper naar het wijnkasteel gebracht. Een tocht van 200km… In 1775 had de koerier enkele weken vertraging. Tegen de tijd dat hij arriveerde in Johannisberg waren de druiven aangetast met edele rotting. Toch liet de keldermeester de rotte druiven oogsten en liet er wijn van maken. Veel keuze had hij trouwens niet, want anders was er geen wijn geweest. Tot ieders verbazing was de wijn zacht, zoet en lekker. Vanaf toen maakte men elk jaar wijn van overrijpe of aangetaste druiven, en was de term Spätlese (late oogst) ontstaan.

De degustatie

Een wat uitgedund proefteam, jammer genoeg, maar wel aangevuld met Karel Henckens, wijnmaker van Wijngoed Aldeneyck (BOB Maasvallei Limburg).
Ik heb de vergissing gemaakt om niet continu te noteren wat Karel allemaal over wijn maken vertelde, meer nog: als ik geluidsopnames zou hebben gemaakt had ik nu een ongeziene bron van informatie en wijsheid. Om maar te zeggen dat Karel een gepassioneerd wijnmaker is, die niets, of toch niet veel, aan het toeval overlaat.

Karel brengt, als voorproevertje, zijn eigen Riesling 2017 mee. De wijngaard van 1,5 ha werd aangeplant in 2014, op 200 meter langs de Maas, met onder 40 cm leem een bodem van kiezels. De rieslingstokken zijn van drie klonen: twee recentere Geisenheimklonen en een oude Trierkloon. De Trierkloon is erg productief, en moet dus heel veel ingesnoeid worden waarbij elk jaar ook de trossen gehalveerd worden.

A- Aldeneyck Riesling 2017
Licht strogeel met groene tint. Gesloten eerst. Bij opschudden groene citrus, pompelmoes, later wat olieachtig. Perzikjes, abrikoosjes. Sappige aanzet, dens mondgevoel. Veel citrus, citroen en limoen, groene perzik naar einde toe. Goede balans met wat strakheid. Mooie wijn!B- “Linden” -“(Riesling)”- 2018
In een fles zonder etiket presenteert Gerd een wijn die door vrienden als hobby worden gemaakt. Gerd adviseert, met als hulplijn Johannes Geil (Rheinhessen). Totaal 28 flessen jaarlijkse productie uit twee rijtje wijnstokken op een zuidhelling in Linden. Geoogst midden september bij 88°Oechsle, rieslingkloon 110.
Bleker van kleur. Primair fruit en snoepjes, ananasblikjes, witte appel, wat cider en gebrande suiker. Stenig en streng met wat tannines en groene pitten, zeste van pompelmoes. Wat romigheid op het einde.

Op het einde van de degustatie krijgt Gerd bericht: de fles Riesling ligt nog in Linden. Deze fles is Grauburgunder 2018, die zonder rendementsbeperking werd geoogst en direct geperst. We zijn benieuwd om ooit nog eens de echte riesling te proeven.

We beginnen aan het echte werk.
Wie Stefaan een beetje kent of volgt op Facebook, weet dat hij zich profileert als pleitbezorger van Belgische wijnen. We konden er dan ook veilig van uitgaan dat er enkele niet-Duitse wijnen tussen de collectie zouden geschoven worden…

1- Julian Haart Schubertslay Riesling Spätlese 2016 (Mosel)
Mineraal rokerig, nog gesloten maar redelijk fijn in de neus, die nog niet veel prijs geeft. In de mond veel breder dan verwacht, met tropisch fruit, koffie en karamel, de zuurtjes wat verscholen, met een lichtere structuur. Het verschil tussen wat de neus doet vermoeden en wat in de mond komt is verbazend.
Niet verkeerd, maar eerder eenvoudige Spätlese in een bredere stijl.
Rond de tafel wordt deze wijn tussen 2011 en 2015 gesitueerd. Jong, dus.

2- Gut Hermes Letterlay Riesling Spätlese 2016 (Mosel)
Mooie, licht goudgele kleur. Gedroogd en exotisch fruit, Turks fruit (lokum), wat zwaveligheid. Rijpe citrus en mandarijntjes, honing, boterig. Ook iets toast: hout gebruikt? In aanzet breed en wat zoeter dan de eerste, met weer die koffie en karamel maar minder uitgesproken. Ananassap, sinaassap, citrus en -schilletjes. Sappig, met een goede complexiteit.
Een wijn die Karel en ik even in het glas houden terwijl de volgende worden geserveerd, en zo kunnen we vaststellen dat de wijn blijft evolueren en steeds meer complexiteit prijsgeeft. Mooie wijn!

3- Gloire de Duras Riesling “3” 2018 (Haspengouw)
Bleker strogeel. Jonge neus met groene citrus, pompelmoes, stenige mineraliteit, groene vruchten. Doet erg jong aan.
Bittertjes van pompelmoes, groene aroma’s, prikkelende kruidigheid. Onverwachte stijl, rond de tafel, en niet in het minst bij mij, wordt getwijfeld of dit wel Riesling is. Laag in suiker, hoog in zuren, feinherb stijl? Hier ook geen Spätlese gevoel. Verdeelde meningen, niet iedereen is hier fan van.

4- Gloire de Duras Riesling “1” 2018 (Haspengouw)
Ingetogen, verfijnde neus, mineraal, jong, primair, snuffelneus, veel te ontdekken. Delicate verfijnde aanzet met citrus, zuurtjes, focus en precisie. Sappig en veel materie, jong, reserve. Groene kruidigheid. Lange afdronk met wat warmte. Mooie wijn. Het fijne zoetje zit mooi verweven.
Verbazing alom als blijkt dat dit een andere riesling van hetzelfde domein als voorgaande wijn is. Het verschil zit hem in de gebruikte rieslingkloon. Volgens Stefaan toont de eerste (“3”) zich momenteel niet zoals het hoort (zie ook deel 2).

5- Bernd van Volxem Wiltinger Gottesfuß Riesling Spätlese 1990 (Saar)
Donker goudgeel. Rijp, boter, evolutie met boenwas en firne, sinaasschil, Elixir d’Anvers. Nog niet te veel mufheid, en mooi complex. In aanzet mooi en precies, verfijnd en droog aanvoelend. Gebrande suikers zitten onder de zuren en geven gelaagdheid. Er valt hier veel te ontdekken, terwijl de zuurtjes de rode draad vormen. Exotisch fruit in afdronk. Mooie wijn, niet heel groot maar wel veel smaakplezier.

6- Aloïs Hahn Letterlay Riesling Spätlese 1983 (Mosel)
Donker goudgeel. Licht oxidatief met bruine appel, na luchten ook wat cassis, donker en blauw fruit, marsepein, rubbertje. Firne, bospaddenstoel, houtvuur. “Boerenjongens” (in brandewijn ingelegde rozijnen) in eerste aanzet, rijp exotisch fruit en strakke zuurstructuur. Mango, papaya, vijgen en dadels. Door evolutie komt complexiteit. Veel sappigheid, veel materie. Romige afdronk met ananas-in-blik en exotisch fruit.
36 jaar in de fles, en ook deze blijft evolueren en wordt steeds mooier in het glas. Fijn om dit te kunnen proeven.

7- Martin Müllen Kröver Paradies Riesling Spätlese 1996 (Mosel)
Fluorescerend goudgeel. Alleen al aan de kleur kon ik de wijnmaker herkennen. Reductief en stal, kaarsvet, apotheekkast, paddenstoel. Zeste en witte chocola, cacaoboter, bosgrond, groene citroen. Overrijpe citrus in aanzet, geïntegreerde suikers met wat meer zuren en veel kruidigheid. Mandarijn, pompelmoes(bittertje), citroensap en wat groene kruiden. Droge afdronk, met wat tannines, speekselopwekkend. Ik vind het niet echt een van de toppers…

8- Vollenweider Goldgrube Riesling Spätlese 2007 (Mosel)
Licht citroengeel met nog wat groene reflectie. Gesloten en minerale neus, rijp geel fruit, citroenpartjes. Zoet en exotisch, geconcentreerd en sappig. Vanille en zoete kruiden; sinaas, meloen, cavaillon. Verfijnde en gebalanceerde aciditeit. Lange afdronk met nog veel toekomst. Enorm mooie balans, veel materie, grote lengte. Grote wijn.
We waren enkele jaren geleden op bezoek bij Vollenweider. Verslag daarvan kan je hier lezen.

We pauzeren even, dus hier ook einde deel 1.
Deel 2 volgt.

LineUp1

|m|

Peter op wijnreis naar Baden – dag 2

Goede vriend Peter was in april op uitnodiging van het Duits Wijninstituut op wijnreis naar Baden.
Hij stuurt een uitgebreid verslag, dag per dag…

Verslag van een 4 daagse wijnreis naar Baden georganiseerd door het Duits wijninstituut

De bedoeling van deze wijnreis was om wijndocenten uit de ganse wereld dieper onder te dompelen in het potentieel van deze regio. Toen Gerd Brabant, de Belgische vertegenwoordiger van het Duits wijninstituut, mij vroeg of ik interesse had… heb ik niet lang moeten nadenken.

Baden is zeker geen onbekende regio, maar zit op internationaal niveau toch wat in de schaduw van Rheingau, Moezel, Pfalz.
Terwijl die laatstvermelde regio’s reeds in vorige eeuw op gerenommeerde wijnkaarten stonden, werden de wijnen uit Baden vooral in Duitsland zelf geconsumeerd en in mindere mate door hun Zwitserse buren.

Als Elzas liefhebber was ik ook geneigd om aan de linkerkant van de Rijn te blijven. Baden is ook wat atypisch voor Duitsland: de hoofdrol is hier weggelegd voor de pinot rassen. Ook Gutedel (of Chasselas) staat hier, aan de voorpoorten van Zwitserland, aangeplant. Het is de meest zuidelijke regio uit Duitsland, aan de uitlopers van het Zwarte woud. Tussen het Zwarte woud en de Vogezen ligt nog een micro-klimaat: de Kaiserstuhl, een oud vulkanisch gebergte dat het warmste gebied is van Duitsland. Vandaar dat hier ook eerder pinot (noir, blanc, gris) staat aangeplant.

Er is veel geproefd geweest, hierbij verslag van enkele opvallende of kenmerkende wijnen.

Dag 2:

Vroeg uit de veren want wij starten met een een bezoek aan het Staatliches Weinbauistitut Freiburg voor een interessante uiteenzetting over ziekteresistente druivenrassen.
Hiermee moet het mogelijk zijn om wijn te maken op plaatsen en regio’s die tot op heden niet mogelijk waren (in vochtiger en koeler klimaat, hoger gelegen wijngaarden). Zijn dit geen hybride rassen, denk ik dan? Neen, zegt het wijninstituut. De voorgestelde druivensoorten bezitten door veelvuldige selectie 44 aspecten van vitis vinifera en zijn dus vitis vinifera. Het gaat onder andere om Solaris, Souvignier gris, Cabernet cortis, Johanniter….Er ontstaat een levendige discussie of dit wel hybride rassen zijn. Die ik aan mij laat voorbijgaan.
Pragmatisch als ik ben, wil ik wel eens enkele wijnen proeven en een kans geven.

Souvignier gris 2018: Herbaal, groenige toetsen, granny Smith appel; ook in afdronk een groene appel waar je in bijt, heel strak, eenvoudig.
Bof, ben niet overtuigd.
Vervolgens een rode wijn gemaakt van Cabernet cantor, monarch en cabernet cortis 2017: zwart fruit, pruimen paprika, getoaste toetsen. Correcte afdronk, evenwichtig wel groenig en houtindruk.
Zoals je voelt tussen de lijnen, still work in progress.

Snel nemen wij de bus naar Weingut Wolfgang Löffler, een familiaal wijndomein in Markgraferland.
Dit domein is niet zo bekend, en verkoopt het gros van zijn productie aan cliënten uit Zwitserland. Ze baten tevens een Straußwirtschaft uit, waardoor zij enkele maanden per jaar eenvoudige gerechtjes aanbieden in een gezellige weinstub sfeer.
Het domein plukt machinaal, ben toch benieuwd hoe de wijnen overkomen. Hier proefden wij gutedel en roter gutedel, naast pinot rassen, chardonnay en sauvignon blanc.

De witte wijnen zijn in principe droog maar bevatten toch allemaal 5 tot 8 gram restsuikers. Zij hebben hierdoor een fruitig, easy drinking karakter. Zacht geprijsd, maar al bij al eenvoudig.
Interessanter vond ik de Spätburgunder Alte reben trocken, met mooi rood fruit, een peperige toets, mooie balans tussen rijpheid en aciditeit. Een koopje voor 10,5 €.
De Gutedel Trockenberenauslese 2015 was ook een ontdekking. Botrytis, honing, meloen, mooie ondersteunende zuren, lichtvoetig en toch geconcentreerd. Voor 22,5 € voor een half flesje is dit zijn geld waard. Well done.

Weingut Fritz Wassmer

Volgend bezoek in Bad Krozingen was op het Weingut Fritz Wassmer, een bekend domein, vooral door zijn indrukwekkende collectie Spätburgunder op toplocaties in Breisgau, Markgraferland en Kaiserstuhl. Fritz Wassmer bezit tevens een belangrijk landbouwbedrijf in asperges en aardbeien. Door gerichte aankopen heeft hij zijn domein kunnen uitbreiden tot 38 ha. Het wijnbedrijf staat alvast hoog aangeschreven in de wijnmedia, dus de verwachtingen waren hooggespannen.


Wij starten met enkele witte wijnen. De basis Weissburgunder 2018 is best okee, veel peer en appel, goed droog en strak ondanks het warme jaar. Al een goed begin.
Bij de Grauburgunder R 2017 en Chardonnay R 2017 (R staat voor reserve) blijf ik wat op mijn honger zitten. De grauburgunder bezit mooi exotisch fruit, zoals ananas, maar in de finale komt het hout en alcohol opzetten. De chardonnay geraakt zijn houtlagering moeilijk kwijt, zwoele volle stijl met veel rijp fruit.

Dan komen de rode wijnen, en het rijtje dat wij mochten proeven was indrukwekkend. Immers, de eigenaar Fritz Wassmer was ondertussen aangekomen -hij kwam van zijn aspergevelden, echt waar- en trok de registers open door enkele extra wijnen open te trekken uit zijn topcollectie.

De “gewone” Spätburgunder 2017 was er goed op. Mooi fruit, fris, goede balans tussen rijpheid en fraicheur. Een plezier om zo te drinken.
Zeer interessante vergelijking tussen de Spätburgunder Alte Reben 2014 en 2015. 2014 komt iets ronder over, meer hout, zacht fruit. 2015 is energiek, heeft nog structuur, meer op power maar eindigt in een elegante finale. Een hele knappe wijn!

Fritz Wassmer laat ons vervolgens kennismaken met de Spätburgunder CCL 2015, een massieve pinot noir, vol. Dit is wijn die een mooi stukje wild aankan.

Top of the bill was de Spätburgunder Roter Berg Kenzingen (wijngaarden uit de buurt van wijnmaker Huber), met ijzerhoudende mergel-kalksteen. Deze wijn is emotie: mineraliteit zoals in de beste Bourgognes, kruidig, peperig, maar heel veel gratie in de zeer lange afdronk. Voor 78 euro is dit geen koopje, maar dit is van het beste wat ik ooit gedronken heb in pinot noir.

Ijzerhoudende kalkmergel van de Rotenberg wijngaard

En het was nog niet gedaan… Als toemaatje komt een Syrah 2016 met zwart fruit, pruimen, mooie houtdosering. Eindigt met mooie zuren, dit is eerder noordelijke Rhônestijl. Minder gelaagd dan de top pinot noir, maar ik ben blij eens een goede Duitse syrah te mogen proeven.

Iedereen was weggeblazen door de serie rode wijnen. Er wordt dus ook wat gekocht hier. Fritz Wassmer zoekt een invoerder voor België.

Generation Pinot

Het avondmaal werd opgefleurd door enkele jonge wijnmakers of dynamische wijndomeinen die tot Generation Pinot behoren in Baden.
Zoals u ziet kunnen zij ook met een frisse pint overweg.

Wij knopen met hen een gesprek aan rond hun visie en verwachtingen. Ik vermeld kort de meest interessante wijnen die wij geproefd hebben en verwijs naar hun respectievelijke websites.

Weingut Rieger: geslaagde Weissburgunder alte reben, vollere stijl;

Weingut Schumann: beetje marketing gimmick met veel roséwijn in het gamma, en schoenen op het etiket, wijnen waren allemaal goed gemaakt maar zonder veel meer;

Winzerverein Oberrotweil: toont een geslaagde Grauburgunder riserva 2017, met houtlagering maar toch elegant;

Weingut Nägelförst: met een goede instap Weissburgunder uit 2018;

Weingut Scherer&Zimmer: hier een mooie droge sauvignon Blanc 2017, goed getypeerd voor een correcte prijs.

(klik op een foto om een grotere voorstelling te zien)

 

Om 22u30 arriveerden wij opnieuw in het hotel, tijd om nog enkele zaken na te lezen en te gaan slapen.


Dank aan Peter Depré voor het verslag.
De originele berichten op Facebook vind je hier:
Dag 1Dag 2

|p|

Peter op wijnreis naar Baden – dag 1

Goede vriend Peter was in april op uitnodiging van het Duits Wijninstituut op wijnreis naar Baden.
Hij stuurt een uitgebreid verslag, dag per dag…

Verslag van een 4 daagse wijnreis naar Baden georganiseerd door het Duits wijninstituut

De bedoeling van deze wijnreis was om wijndocenten uit de ganse wereld dieper onder te dompelen in het potentieel van deze regio. Toen Gerd Brabant, de Belgische vertegenwoordiger van het Duits wijninstituut, mij vroeg of ik interesse had… heb ik niet lang moeten nadenken.

Baden is zeker geen onbekende regio, maar zit op internationaal niveau toch wat in de schaduw van Rheingau, Moezel, Pfalz.
Terwijl die laatstvermelde regio’s reeds in vorige eeuw op gerenommeerde wijnkaarten stonden, werden de wijnen uit Baden vooral in Duitsland zelf geconsumeerd en in mindere mate door hun Zwitserse buren.

Als Elzas liefhebber was ik ook geneigd om aan de linkerkant van de Rijn te blijven. Baden is ook wat atypisch voor Duitsland: de hoofdrol is hier weggelegd voor de pinot rassen. Ook Gutedel (of Chasselas) staat hier, aan de voorpoorten van Zwitserland, aangeplant. Het is de meest zuidelijke regio uit Duitsland, aan de uitlopers van het Zwarte woud. Tussen het Zwarte woud en de Vogezen ligt nog een micro-klimaat: de Kaiserstuhl, een oud vulkanisch gebergte dat het warmste gebied is van Duitsland. Vandaar dat hier ook eerder pinot (noir, blanc, gris) staat aangeplant.

Er is veel geproefd geweest, hierbij verslag van enkele opvallende of kenmerkende wijnen.

Dag 1:

Wij worden opgepikt met de bus aan de luchthaven in Frankfurt, waar wij met de andere deelnemers kennismaken. Opvallend: een grote aanwezigheid van Scandinavische en Aziatische wijndocenten, het is duidelijk dat Duitse wijn zeer goed past bij Aziatische en Scandinavische gerechten. De export is booming en heeft nog veel potentieel.
Eerst maken wij een ommetje naar Deidesheim, één van de “places to be” in de Pfalz, om samen met de wijnkoningin van de Pfalz enkele wijnen uit deze regio te proeven, dit in combinatie verschillende gerechten.

 

 

 

 

 

 

 

 

Franz Hahn Sauvignon Blanc 2018 (Albersweiler)
Kruisbes, mango, ananas, frisse aanzet ook een zoetje, nog zeer jong. Lekker maar eenvoudig gemaakt.

Christian Heussler Riesling Rosswingert Rhodter Schlossberg 2017 (Rhodt)
Deze wijn komt voor van zandsteen terroir.
Steenfruit, floraal, afdronk heeft zachte zuren, wat kruidigheid en peperigheid,vermoedelijk wat hoger in alcohol (13,5° alc) maar al bij al elegant. Zeer goed gemaakt voor zijn prijs van rond de 9 euro.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Weingut Bangerth-Rinck Silvaner “2019” uit het jaar 2016
Over het etiket kan je discussiëren maar over deze Lagen-wijn uit het uiterste zuiden van de Pfalz, tegen de Elzas, was iedereen het eens. Zeer interessant glas met steeenfruit-gist ook wat natte steen en mineraliteit. Eerder breed van stijl, maar desondanks mooie focus, met concentratie en lengte. Een ontdekking, vermoedelijke kostprijs 13 euro.
Paste zeer goed met de zalm en risotto.

Weingut Mussler Cabernet sauvignon Laumersheimer Steinbucker 2015 (noordelijke gedeelte Pfalz)
Hierover waren de meningen zeer verdeeld. Duidelijke paprikatoetsen, groenig, cassis, stevige houtlagering …en alcoholisch tevens. Voor mij niet in evenwicht. Te ambitieus gemaakt voor wat de wijn effectief te beiden heeft.

Vervolgens de bus in richting Freiburg, voor nog een rit van 200 km.

Tijdens het avondeten werd er kennisgemaakt met wijnen van de coöperatieven uit Baden. De regio Baden telt nog heel wat wijnmakers die hun druiven naar de coöperatieve of Winzergenotschaft brengen.  Hierbij enkele opvallende wijnen die wij geproefd hebben.

Sasbacher Winzer 2016 Pinot Sekt Extra brut
Volle sektwijn, maar mooi droog gevinifieerd (RS 4 g/l). Brioche, peer, gist, blijft lang hangen en zeer evenwichtig. Voor 12,75 € is dit een P/K toppertje. Gastronomisch goed inzetbaar.

De Riesling Brut Sekt van Aldo Gott Winzer Schwarzwald heeft meer acidtieit en meer restsuiker (rond de 12 g/l). OK, maar duidelijke voorkeur van de Pinot.

 

 

 

 

 

 

 

 

Wgt Achkarrer Schloss Pinot Noir Kaiserstuhl Edition A 2016
Beste Pinot Noir van dit Weingut, en die mag er ook zijn. Mokka, rood fruit, houtlagering is merkbaar maar goed onderbouwd. Elegante afdronk, mooie geknoopte wijn meer dan zijn geld waard (29 €).
Ook de Grauburgunder Edition TT 2017 van de Wgt Oberbergen zat nogal ondergedompeld in een wel forse houtlagering die in mijn ogen weinig toegevoegde waarde opleverde. Toch wel een zoektocht, vind ik persoonlijk, om bij Grauburgunder evenwicht te vinden tussen aciditeit, restsuiker, houtlagering en alcoholgehalte.

De Villa Heynburg Spätburgunder 2014 zat gebukt onder veel te veel hout, hierdoor miste hij het evenwicht en de geknooptheid van de Achkarrer Schloss pinot noir.

Een intens dagje, zeer leerrijk ook. Tijd om naar bed te gaan en morgen naar Staatsweingut Freiburg voor dag 2.


Dank aan Peter Depré voor het verslag.
Het berichten op Facebook vind je hier:
Dag 1

|p|

Proefnotities april 2019: Schlossgut Diel, Dönnhoff, Reichsgraf Von Kesselstatt, Eva Fricke

Tags

, , , , ,

Een wijnblog zonder proefnotities, dat is niet echt een wijnblog.
Daarom deze (onregelmatig) rubriek waarin enkele van de geproefde wijnen van de afgelopen tijd worden voorgesteld.

Twee fantastische wijnen in het glas afgelopen maand.
Beide uit de Nahe, niet toevallig een van mijn favoriete regio’s in Duitsland.

De droge Wgt Dönnhoff Kahlenberg Riesling trocken 2015 komt zachtjes op dronk. Geclassificeerd als VDP.ERSTE LAGE. Kwartsiet, porfier en leem in deze wijngaard, die ter hoogte van Bad Kreuznach ligt. De druiven hebben dikwijls een voorsprong van twee weken, zodat hier meestal het vroegst wordt geoogst.. De wijnen hebben een “Rheingau” karakter, volgens Anne Dönnhoff: met wat meer uitgesproken fruit bovenop de mineraliteit.
Medium intense strogele kleur, dik tranend. Ingetogen neus met veel impressies: groene ananasblokjes, groene en gele appel, rijp pitfruit, pepertje, kleine groene kruidigheid. Stenige en rokerige mineraliteit en tikje hout. 
Dens, pikant en stevig in aanzet, met veel, bijna romige materie. Groene appel, citrusschilletjes. Stevige zuren die zich gebalanceerd weten door het rijpere fruit: abrikoos en mirabel, kweepeer. Complexe wijn.
Afdronk lang en zuiver, met perzik en rijp pitfruit. Grote wijn.
Parker geeft 92, ik ook…

De Schlossgut Diel Goldloch Riesling Kabinett 2014 is ook geweldig, en komt ook (al) op dronk. Goldloch is een van de VDP.GROSSE LAGE in bezit van Caroline Diel. De bodem is bedekt met een dunne laag leem en kiezelstenen, boven op een diepe ondergrond van rotsachtige conglomeraten. De zuidelijke ligging en de helling van 50% zorgt voor optimale condities voor de Rieslingdruif.
Licht citroengeel. Medium intense neus, volop sinaas en citrus, met veel mineraliteit en nog wat Sponti. Heerlijk. Een heel mooie en fijne structuur, later meer sappig rijp exotisch fruit, perzik, ananas, mango, meloen. Ook wat kweepeer, en romigheid in de neus.
In de mond sap en balans, met heel mooie zuren en daarnaast exotisch fruit. Erg romig en wat vettig mondgevoel, filmend, verfijnd zoet met veel materie. Citrusschil, sinaassap, kruiden. Afdronk is niet heel lang maar wel met veel rijp fruit. Al heel aangenaam, en kan zeker nog enkele jaren mee. 

Ondanks de hoge score bij Mosel Fine Wines (91) valt de Reichsgraf Von Kesselstatt Wiltinger Riesling trocken 2016 mij een beetje tegen. Niet dat de wijn slecht is, maar de scherpe zuren halen de wijn uit balans. VDP.ORTSWEIN uit de Saar (von Kesselstatt heeft wijngaarden in de drie Moezel-subregio’s Mosel, Saar en Ruwer).
Medium intense neus van citroen en citrusschil, pompelmoes, groene kruiden, rokerig, boomfruit, klein exotisch fruit zoals lychee. 
Erg veel en scherpe zuren, limoen en citroen, groene perzik, ananas. Wel zuiver en voldoende goede materie, goede sappigheid. Afdronk sappig met ananasuurtjes en citrus, tikkeltje mineraliteit. 

|m|

Lees ook: Proefnotities oktober 2017: Schloss Lieser – Weingut Geil – Merkelbach
Lees ook: Proefnotities november 2017: Wittmann – Dönnhoff
Lees ook: Proefnotities december 2017:Cliffhanger – Schäfer-Fröhlich –
von Kesselstatt
Lees ook: Proefnotities januari 2018: Eva Fricke
Lees ook: Proefnotities februari 2018: 2 x Jakob Schneider – Eva Clüsserath
Lees ook:
Proefnotities: Van Volxem Alte Reben 2015 en von Winning Reiterpfad 2013

 

RieslingWeeks 2019 in Nederland

Omdat, tot mijn eigen verbazing moet ik toegeven, bijna de helft van de bezoekers van deze blog uit Nederland komen, deel ik graag deze mededeling van het Duitse Wijninstituut Nederland.

Naar jaarlijkse gewoonte staat heel het land gedurende enkele weken in het teken van Riesling: de Rieslingweeks.
Voor de negende keer organiseren restaurateurs en wijnhandelaren samen met het Informatiebureau voor Duitse Wijn de RieslingWeeks in Nederland. Van vrijdag 31 mei t/m zondag 16 juni 2019 staat Duitse wijn centraal in de horeca en wijnwinkel.

Via www.heerlijk.nl/rieslingweeks kan je in één van deelnemende restaurants je 3-gangenmenu reserveren. Dit arrangement, inclusief begeleidende Duitse wijnen, kost €45 (en €10 extra per Michelinster). Keuze is er genoeg: meer dan 60 restaurants nemen deel.
Ook in heel wat wijnwinkels kan je tijdens de RieslingWeeks terecht voor leuke acties en kortingen. Je vindt ze hier:https://www.heerlijk.nl/rieslingweeks/winkels

Meer info via www.heerlijk.nl/rieslingweeks of via Duitsewijn.nl.

Geniet er van… en hopelijk krijgt dit initiatief (terug) navolging in België.